Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Szkoły i środowiska na Lubelszczyźnie

Spis treści

  1. Zespół Szkół Publicznych im. Tadeusza Kościuszki w Wojsławicach
  2. I L.O. im. T. Kościuszki we Włodawie
  3. L. O. im. Mikołaja Kopernika w Bełżycach
  4. Gimnazjum im. Jana Pawła II w Ulanowie
  5. Gimnazjum w Kocku
  6. Zespół Szkół Techniki Rolniczej im. W. Witosa w Piotrowicach
  7. Zespół Szkół Publicznych w Bystrzycy Starej
  8. Zespół Szkół w Kalinówce
  9. Liceum Ogólnokształcące w Trawnikach
  10. Gimnazjum Publiczne w Trawnikach
  11. Gimnazjum w Niemcach
  12. Gimnazjum w Świdniku
  13. I L.O. im. W. Broniewskiego w Świdniku
  14. II L.O. im. K.K. Baczyńskiego w Świdniku
  15. Powiatowe Centrum Edukacji Zawodowej w Świdniku
  16. Zespół Szkół Ogólnokształcących nr 1 im. KEN w Puławach
  17. Biłgorajskie Stowarzyszenie Kulturalne im. I. B. Singera
  18. Stowarzyszenie "Miasteczko" z Chełma
  19. Środowisko młodzieży z Bełżyc
  20. Środowisko młodzieży z Brzeźna
  21. Ochotnicza Straż Pożarna oraz Szkoła Podstawowa nr 2 w Międzyrzecu Podlaskim
  22. Fundacja "U siebie" w Sokołowie Podlaskim

 

27.09.2008 - przejęcie Pamięci Historii Eugenii Złotko podczas Misterium "Pamięć Sprawiedliwych - Pamięć Światła" zorganizowanego przez Ośrodek "Brama Grodzka - Teatr NN", Plac Zamkowy w Lublinie.

Osoba odpowiedzialna: Marianna Swatowska

2008
Spotkanie w Wojsławicach z panią Eugenią Złotko w ramach warsztatów dla animatorów zorganizowanych przez Stowarzyszenie Panorama Kultur.

9.12.2011 - Warsztat: „Sprawiedliwi wśród Narodów Świata"
Prowadzenie: Milena Migut

Opiekun: Elżbieta Majuk

Współpraca: Stowarzyszenie "Panorama Kultur"

 

27.09.2008 - przejęcie Pamięci Historii rodziny Hondrów podczas Misterium "Pamięć Sprawiedliwych - Pamięć Światła" zorganizowanego przez Ośrodek "Brama Grodzka - Teatr NN", Plac Zamkowy w Lublinie.

Osoba odpowiedzialna: Małgorzata Waszczyńska (uczennica)

 

27.09.2008 - przejęcie Pamięci Historii Stanisława i Heleny Wiślińskich podczas Misterium "Pamięć Sprawiedliwych - Pamięć Światła" zorganizowanego przez Ośrodek "Brama Grodzka - Teatr NN", Plac Zamkowy w Lublinie.

Osoba odpowiedzialna: Marta Gejlo

 

27.09.2008 - przejęcie Pamięci Historii Józefa i Anastazji Kida podczas Misterium "Pamięć Sprawiedliwych - Pamięć Światła" zorganizowanego przez Ośrodek "Brama Grodzka - Teatr NN", Plac Zamkowy w Lublinie.

Osoba odpowiedzialna: Irena Siembida

 

27.09.2008 - przejęcie Pamięci Historii Leonardy Kazaneckiej podczas Misterium "Pamięć Sprawiedliwych - Pamięć Światła" zorganizowanego przez Ośrodek "Brama Grodzka - Teatr NN", Plac Zamkowy w Lublinie.

Osoba odpowiedzialna: Paweł Szczotka

 

19.05.2010 - udział w warsztacie edukacyjnym w ramach projektu „Światła w Ciemności - Sprawiedliwi wśród Narodów Świata. Relacje historii mówionej w działaniach edukacyjnych".
WARSZTAT 3: „Nikt u nas nie wiedział i po wojnie nikt nie wiedział. Tabu... Trudna Pamięć o historiach Sprawiedliwych". Prowadzenie: Izabela Błasiak, Dominika Majuk.

8.06.2010 - przejęcie Pamięci Historii Rodziny Marii i Józefa Dziedziców ze Strzyżewic podczas uroczystości upamiętnienia miejsca mordu i pochówku 12 Żydów rozstrzelanych przez hitlerowców w latach 1942-1943 w Piotrowicach.

Akcja przywracania Pamięci o zagładzie Żydów w Piotrowicachzostała została zainicjowana przez Fundację "Pamięć, Która Trwa". Upamiętnienie odbyło się w bliskiej współpracy z Urzędem Gminy w Strzyżewicach i Zespołem Szkół Techniki Rolniczej w Piotrowicach. Urząd Gminy uporządkował teren, młodzież ustawiła kamienie nad grobami Żydów, Fundacja ufundowała tablicę pamiątkową. Gościem honorowym uroczystości byli: Naczelny Rabin Polski Michael Schudrich, Proboszcz Parafii Bystrzyca Stara Andrzej Jurczyszyn oraz Świadek tych tragicznych wydarzeń pan Władysław Tudruj.

Uroczystość na miejsu upamiętnienia prowadził Zbigniew Niziński, prezes Fundacji” Pamięć, Która Trwa”. Wszyscy zgromadzili się przy czterech grobach pomordowanych Żydów. Odbyło się odczytanie Psalmów i zostały odmówione modlitwy przez Proboszcza i Rabina. Do zgromadzonych przemówił świadek wydarzeń, ostatni żyjący z tych, którzy w lesie zakopywali ofiary. W czasie okupacji hitlerowskiej w Piotrowicach istniał areszt, w którym na przełomie 1942/43 r. Niemcy przetrzymywali wyłapywanych Żydów ukrywających się w tej okolicy. Po przesłuchaniu wyprowadzali ich do pobliskiego lasu i rozstrzeliwali. Do zakopywania zabitych Żydów przymuszano mieszkańców Piotrowic.

Druga część uroczystości odbyła się w Zespole Szkół Techniki Rolniczej, gdzie gości przywitał dyrektor Janusz Baran. Uczniowie przeprowadzili pokaz multimedialny wspominający życie lubelskich Żydów oraz miejsca ich Zagłady.
Rabin Michael Schudrich mówił, że akty ratowania drugiego człowieka jakie miały miejsce podczas okupacji hitlerowskiej to lekcja dla nas, by każdego dnia okazywać dobro innym ludziom. Następnie odbyło się symboliczne przekazanie Szkołom pamięci o likalnych historiach Sprawiedliwych wśród Narodów Świata pod postacią krzewu winorośli.

15-19.09.2010 - udział nauczycielek Barbary Budziłowicz i Magdaleny Samborskiej w seminarium dla nauczycieli i animatorów: „Praca z „trudną pamięcią" w lokalnych społecznościach. Polsko - ukraińska wymiana doświadczeń". Ośrodek "Brama Grodzka - Tetar NN".

1.02.2016 - Warsztaty edukacyjne – Sprawiedliwi Wśród Narodów Świata

Warsztat edukacyjny poświęcony Sprawiedliwym miał miejsce na terenie szkoły. Celem zajęć było przygotowanie uczniów do obchodzonego 6 marca 2016 Europejskiego Dnia Pamięci o Sprawiedliwych. Młodzież omawiała losy obu narodów podczas drugiej wojny światowej ze zwróceniem szczególnej uwagi na Polaków ratujących Żydów oraz kryteria przyznawania medalu Sprawiedliwych. Warsztaty były wstępem do zaplanowanej szkolnej uroczystości upamiętniającej Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata z terenu naszej gminy. Ten tytuł otrzymały trzy rodziny z miejscowości Piotrowice, Bystrzyca Nowa i Strzyżewice. Prowadzenie: Dominika Majuk

2.03.2016 - Europejski Dzień Pamięci o Sprawiedliwych

Z okazji Europejskiego Dnia Pamięci o Sprawiedliwych zorganizowana została uroczystość przypominająca o postawach Polaków ratujących Żydów w czasie II wojny światowej. Młodzież przygotowała prezentację multimedialną oraz zaprezentowała 3 historie Sprawiedliwych z terenu Lubelszczyzny: rodziny Jaroszów z Piask, rodziny Czechońskich z Tomaszowa Lubelskiego oraz rodziny Dudziaków z Bystrzycy Nowej.
Gościem honorowym uroczystości była pani Maria Adasik, córka Janiny i Władysława Pasierbiaków, Sprawiedliwych z Piotrowic, która opowiedziała historię ratowania chłopca żydowskiego w jej domu.
Na terenie szkoły zostały także udostępnione uczniom dwie wystawy: jedna prezentująca historie 4 rodzin odznaczonych medalem Sprawiedliwi wśród narodów Świata z terenu gminy, druga prezentująca losy Żydów ocalonych z Holokaustu.

29.02.2020 - Barbara Budziłowicz zaprezentowała działania szkolne dotyczące Sprawiedliwych podczas seminarium dla nauczycieli i edukatorów: Sprawiedliwi wśród Narodów Świata: NARRACJE – PERSPEKTYWY – INSPIRACJE.

18.10. 2021 - I miejsce w konkursie „Kto ratuje jedno życie, jakby ratował cały świat" organizowanym przez Pracownię Dziejów Mniejszości Narodowych w Europie Środkowej i Wschodniej KUL.

Grupa młodzieży pod opieką nauczycielki Barbary Budziłowicz, przy wsparciu Ośrodka "Brama Grodzka-Teatr NN", wzięła udział w konkursie: „Kto ratuje jedno życie, jakby ratował cały świat. Świadectwa/wspomnienia Polaków, którzy angażowali się w pomoc Żydom w czasie II wojny światowej". Przygotowany przez nich materiał audiowizualny dotyczył historii lokalnych Sprawiedliwych, a w szczególności rodziny Jabłońskich z Nowin k. Osmolic. Zbierając materiał do pracy konkursowej młodzież spotkała się za pośrednictwem Internetu z wnuczką Sprawiedliwych - panią Janiną Żak oraz uratowaną - Rose Lipszyc. 
Konkurs na pracę dot. Sprawiedliwych wśród Narodów Świata został zorganizowany przez Pracownię Dziejów Mniejszości Narodowych w Europie Środkowej i Wschodniej KUL, Międzynarodowy Ośrodek Badań nad Historią i Dziedzictwem Kulturowym Żydów Europy Środkowej i Wschodniej KUL, Fundację Rozwoju KUL oraz IV Liceum Ogólnokształcące im. Stefanii Sempołowskiej w Lublinie.

Osoba odpowiedzialna: Barbara Budziłowicz

 

19.05.2010 - udział młodzieży z Gimnazjum w warsztacie edukacyjnym w ramach projektu „Światła w Ciemności - Sprawiedliwi wśród Narodów Świata. Relacje historii mówionej w działaniach edukacyjnych".
WARSZTAT 1: „Żeby ktoś z sąsiadów nie zobaczył... Postawy Polaków wobec prześladowanych Żydów w perspektywie Ratujących i Ocalonych".
Prowadzenie: Dominika Majuk. Maryna Czarna

8.06.2010 - przejęcie Pamięci Historii Rodzin Pasierbiaków: Janiny i Władysława z Piotrowic oraz Natalii i Stanisława z Bystrzycy Starej podczas uroczystości upamiętnienia miejsca mordu i pochówku 12 Żydów rozstrzelanych przez hitlerowców w latach 1942-1943 w Piotrowicach. Donicę z krzewem winorośli przekazywała młodziezy Maria Adasik z rodziny Pasierbiaków.

Akcja przywracania Pamięci o zagładzie Żydów w Piotrowicachzostała została zainicjowana przez Fundację "Pamięć, Która Trwa". Upamiętnienie odbyło się w bliskiej współpracy z Urzędem Gminy w Strzyżewicach i Zespołem Szkół Techniki Rolniczej w Piotrowicach. Urząd Gminy uporządkował teren, młodzież ustawiła kamienie nad grobami Żydów, Fundacja ufundowała tablicę pamiątkową. Gościem honorowym uroczystości byli: Naczelny Rabin Polski Michael Schudrich, Proboszcz Parafii Bystrzyca Stara Andrzej Jurczyszyn oraz Świadek tych tragicznych wydarzeń pan Władysław Tudruj.

Uroczystość na miejsu upamiętnienia prowadził Zbigniew Niziński, prezes Fundacji” Pamięć, Która Trwa”. Wszyscy zgromadzili się przy czterech grobach pomordowanych Żydów. Odbyło się odczytanie Psalmów i zostały odmówione modlitwy przez Proboszcza i Rabina. Do zgromadzonych przemówił świadek wydarzeń, ostatni żyjący z tych, którzy w lesie zakopywali ofiary. W czasie okupacji hitlerowskiej w Piotrowicach istniał areszt, w którym na przełomie 1942/43 r. Niemcy przetrzymywali wyłapywanych Żydów ukrywających się w tej okolicy. Po przesłuchaniu wyprowadzali ich do pobliskiego lasu i rozstrzeliwali. Do zakopywania zabitych Żydów przymuszano mieszkańców Piotrowic.

Druga część uroczystości odbyła się w Zespole Szkół Techniki Rolniczej, gdzie gości przywitał dyrektor Janusz Baran. Uczniowie przeprowadzili pokaz multimedialny wspominający życie lubelskich Żydów oraz miejsca ich Zagłady.
Rabin Michael Schudrich mówił, że akty ratowania drugiego człowieka jakie miały miejsce podczas okupacji hitlerowskiej to lekcja dla nas, by każdego dnia okazywać dobro innym ludziom. Następnie odbyło się symboliczne przekazanie Szkołom pamięci o lokalnych historiach Sprawiedliwych wśród Narodów Świata pod postacią krzewu winorośli.

Osoba odpowiedzialna: Agnieszka Paszkiewicz, Barbara Budziłowicz

 

27-28.11.2010 - udział 9 nauczcyielek w szkoleniu pt. "Śladami Żydów na Lubelszczyźnie" organizowanym przez Ośrodek "Brama Grodzka - Teatr NN", Stowarzyszenie Panorama Kultur i Muzeum Historii Żydów Polskich.

grudzień - styczeń 2010/2011 - udział uczniów w konkursie „Koledzy ze szkoły, znajomi z sąsiedztwa” organizowanmy przez Muzeum Historii Żydów Polskich pod honorowym patronatem Pełnomocnika Rządu do spraw Równego Traktowania, Minister Elżbiety Radziszewskiej. Jury konkursu przyznało pięciu uczniom Zespołu Szkół w Kalinówce wyróżnienia: Aleksandra Ryś, Patrycja Rejmak, Emilia Klimek, Barbara Klepcarz, Michał Misztal. >>

17-18.02.2011 - zwiedzanie wystawy "Pamięć Miejsca" oraz udział młodzieży klas I i II gimnazjum w warsztacie edukacyjnym "Sprawiedliwi wśród Narodów Świata - Trudna Pamięć" w Ośrodku "Brama Grodzka - Teatr NN".
Prowadzenie: Izabela Błasiak, Agnieszka Zachariwicz, Dominika Majuk.

Audycje przygotowane przez młodzież w ramach warsztatów:

  • Sprawiedliwi wśród Narodów Świata 
  • Powrót do przeszłości                          

 

Osoba odpowiedzialna: Małgorzata Guellard, Joanna Felke

 

6.10.2011 - Warsztaty edukacyjne „Żeby ktoś z sąsiadów nie zobaczył... Postawy Polaków wobec prześladowanych Żydów w perspektywie Ratujących i Ocalonych"
Prowadzenie: Dominika Majuk

Opiekun: Agnieszka Sewruk, Piotr Sewruk

 

5.12.2011 - Warsztat: „Sprawiedliwi wśród Narodów Świata”

Prowadzenie: Milena Migut

Opiekun: Agnieszka Sidor, 25 uczniów

 

16.05.2011 - Warsztaty edukacyjne „Sprawiedliwi wśród Narodów Świata - Trudna Pamięć" oraz zwiedzanie wystawy "Pamięć Miejsca"
Prowadzenie: Dominika Majuk

Opiekun: Renata Staszek

 

5.12.2011 - Warsztat: „Sprawiedliwi wśród Narodów Świata”, 32 uczniów
Prowadzenie: Milena Migut

Opiekun: Marek Seremak

 

styczeń 2020 - Warsztat: „Sprawiedliwi wśród Narodów Świata” - 2 klasy III.
Prowadzenie: Dominika Majuk

29.02.2020 - udział nauczycielki Doroty Jaśkowskiej w Seminarium dla nauczycieli i edukatorów: Sprawiedliwi wśród Narodów Świata: NARRACJE – PERSPEKTYWY – INSPIRACJE.

Opiekun: Dorota Jaśkowska

 

3.03.2021 - udział 24 uczniów w warsztatach on-line w ramach obchodów Europejskiego Dnia Pamięci o Sprawiedliwych.

Osoba odpowiedzialna: Katarzyna Mądrachowska

 

2,9.03.2021 - udział 70 uczniów z 3 klas w warsztatach on-line w ramach obchodów Europejskiego Dnia Pamięci o Sprawiedliwych.

Osoba odpowiedzialna: Iwona Kapczuk

 

2.03.2021 - udział 30 uczniów z w warsztatach on-line w ramach obchodów Europejskiego Dnia Pamięci o Sprawiedliwych.

Osoba odpowiedzialna: Dorota Zaroda

 

27.09.2008 - przejęcie Pamięci Historii Gabrieli Gorzandt podczas Misterium "Pamięć Sprawiedliwych - Pamięć Światła" zorganizowanego przez Ośrodek "Brama Grodzka - Teatr NN", Plac Zamkowy w Lublinie.

Osoba odpowiedzialna: Artur Bara

 

27.09.2008 - przejęcie Pamięci Historii Antoniego i Marty Puch podczas Misterium "Pamięć Sprawiedliwych - Pamięć Światła" zorganizowanego przez Ośrodek "Brama Grodzka - Teatr NN", Plac Zamkowy w Lublinie.

Osoba odpowiedzialna: Agnieszka Poźniak, Zbigniew Lubaszewski

 

27.09.2008 - przejęcie Pamięci Historii Tadeusza Pomorskiego podczas Misterium "Pamięć Sprawiedliwych - Pamięć Światła" zorganizowanego przez Ośrodek "Brama Grodzka - Teatr NN", Plac Zamkowy w Lublinie.

Uczennice: Sara Kliczka, Iga Zaborska

Osoba odpowiedzialna: Dariusz Figura

 

27.09.2008 - przejęcie Pamięci Historii Józefa Szajnera podczas Misterium "Pamięć Sprawiedliwych - Pamięć Światła" zorganizowanego przez Ośrodek "Brama Grodzka - Teatr NN", Plac Zamkowy w Lublinie.

Osoba odpowiedzialna: Renata Górska

 

27.09.2008 - przejęcie Pamięci Historii Edwarda i Eufrozyny Trzeciaków podczas Misterium "Pamięć Sprawiedliwych - Pamięć Światła" zorganizowanego przez Ośrodek "Brama Grodzka - Teatr NN", Plac Zamkowy w Lublinie.

 Działanie we współpracy ze Szkołą Podstawową nr 2 w Międzyrzecu Podlaskim

Osoba odpowiedzialna: Krzysztof Szczepaniuk

 

27.09.2008 - przejęcie Pamięci Historii Kazimierza Kusiaka podczas Misterium "Pamięć Sprawiedliwych - Pamięć Światła" zorganizowanego przez Ośrodek "Brama Grodzka - Teatr NN", Plac Zamkowy w Lublinie.

Osoba odpowiedzialna: Joanna Fabijańczuk