Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Kolekcja Pawła Widomskiego

Paweł Widomski urodził się w 1965 roku w Lublinie. Podczas studiów aktywnie uczestniczył w działalności Niezależnego Zrzeszenia Studentów UMCS. Poniższa kolekcja fotografii przedstawia obraz wydarzeń związanych z lubelskim strajkiem studentów w 1989 roku. Był to ostatni manifest lubelskich studentów przed pierwszymi, częściowo wolnymi wyborami do sejmu i senatu.

Wiec studencki na Placu Litewskim w Lublinie
Wiec studencki na Placu Litewskim w Lublinie w 1989 r.

Strajk

 

Wiosną 1989 r. lubelscy studenci przystąpili do strajku, którego głównym postulatem była rejestracja NZS (Niezależne Zrzeszenie Studentów). Pomimo wydarzeń „Okrągłego Stołu”, oraz ogólnie sprzyjającej sytuacji politycznej, organizacja studencka pozostawała oficjalnie nielegalna. Głównym centrum strajku stał się budynek wydziału humanistycznego UMCS.

 

To był też chyba ostatni strajk, w którym jeszcze czuło się taką atmosferę grozy. To znaczy nie byliśmy do końca przekonani czy milicja nie zainterweniuje, czy podczas przejścia przez całe miasto jednego z dnia strajkowego nie będzie nas pałowała. Kiedy komitety strajkowe siedziały przy budynkach poszczególnych wydziałów, to zawsze staraliśmy się tak robić, żeby było kilku chłopaków, żeby nie były same dziewczyny. Ale też, z drugiej strony, żeby były dziewczyny, żeby nie powodować w razie czego agresji w momencie gdyby się pojawiła milicja.

 

 

 

Samochód

 

Teraz to normą jest, że studenci mają samochody, natomiast wówczas to był chyba jeden zniewielu, może kilku studenckich samochodów. Miałem szczęście być posiadaczem tego samochodu, zresztą czerwonego, pomalowanego w czarne kropki. No i ten samochód jakoś tak przez zupełny przypadek stał się maskotką...

 

Studenci strajkujący przed budynkiem Humanika w Lublinie
Studenci strajkujący przed budynkiem Humanika w Lublinie

 

" Wolność"

 

Puste półki w sklepach, brak możliwości kupienia czegokolwiek kojarzyły się z PRL-em, natomiast tak zwany  „ świat kapitalistyczny, demokratyczny ” kojarzył się z dobrobytem, z mnogością towarów. Nikt nie patrzył wtedy na takie aspekty jak na przykład bezrobocie.

 

Myślę, że chyba Polacy wtedy uwierzyli, że możliwy jest, jeśli już nie kapitalizm to przynajmniej taki jugosłowiański model socjalizmu, taki w którym będzie dużo więcej wolności, swobód. Oczywiście, nie były to wolne wybory, ale już sama świadomość tego, że ludzie których się znało z podziemnych gazetek, z informacji z drugiego obiegu, z nagrań które krążyły na kasetach, że ci ludzie kandydują, że ci ludzie do parlamentu zostali wybrani. To była duża frajda, naprawdę.

 

 

Plakat

 

[...] Ona była generalnie dzieckiem studenckim, wychowywała się w studenckiej rodzinie, w związku z tym była przywykła do dużej ilości osób. Miała wtedy kilkanaście miesięcy, podczas tego zdjęcia. Ja w ogóle nie wiedziałem, że to zdjęcie powstało do momentu kiedy przyjechałem w 1992 roku do Lublina, bo przez pewien czas mieszkałem poza Lublinem i zobaczyłem cały Lublin obklejony swoją podobizną. Poszedłem wtedy do siedziby NZS-u w Rektoracie, poprosiłem o parę tych plakatów na pamiątkę.

 

Plakat VIII Krajowego Zjazdu Delegatów NZS w Lublinie
Plakat VIII Krajowego Zjazdu Delegatów NZS w Lublinie

 

 

Słowa kluczowe