Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Zdjęcia opowiadane - zdjęcia opisane

Zdjęcia opowiadane - zdjęcia opisane

Było sobotnie wczesne popołudnie. Ciepłe jak dziś. Na Krakowskim Przedmieściu niewielu przechodniów. Suchy trzask migawki aparatu. Ocienione rondem kapelusz rozchylone kobiece usta w uśmiechu… niedokończonej rozmowie z fotografem… Kim jesteś Ireno?

Czytaj więcej

Stanisław Jacek Magierski (1904–1957)

Stanisław Jacek Magierski – urodził się w 1904 roku w Lublinie, zmarł w 1957 roku, tamże.
Z wykształcenia farmaceuta, z zamiłowania muzyk i fotograf. Jedna z czołowych postaci lubelskiego środowiska fotograficznego w okresie międzywojennym. Współzałożyciel Lubelskiego Towarzystwa Fotograficznego. Właściciel składu materiałów aptecznych, a także sklepu z materiałami fotochemicznymi i laboratorium fotograficznego przy ul. Krakowskie Przedmieście 25, w którym, przed wybuchem II wojny światowej, krzyżowały się drogi lubelskich pasjonatów fotografii.

 

Czytaj więcej

Jan Bułhak (1876–1950)

Jan Bułhak – urodzony w 1876 roku w Ostaszynie k. Nowogródka, zmarł w 1950 roku w Giżycku. Polski fotograf oraz teoretyk fotografii. W latach 1919–1939 kierownik Zakładu Fotografii Artystycznej na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie. Twórca pojęcia „fotografika” oraz koncepcji fotografii ojczystej. Autor wielu artykułów i rozpraw dotyczących estetyki fotografii, m.in. Fotografika – zarys fotografii artystycznej (1931), Estetyka światła. Zasady Fotografiki (1936), Fotografia ojczysta (1951). Jedna z najbardziej znaczących i inspirujących postaci XX-wiecznej fotografii polskiej, nazywany „ojcem polskiej fotografii”.

 

 

Czytaj więcej

Józef Nowaczyński (1820–1886)

Józef Nowaczyński – urodził się w 1820, zmarł w 1886 roku1. Znany lubelski litograf, właściciel zakładu litograficznego i drukarni; prawdopodobnie pierwszy fotograf z Lublina. W latach 1865–1886 prowadził zakład pod szyldem „Zakład Artystyczno-Litograficzny i Drukarnia firmy Nowaczyńskiego w Lublinie” przy Krakowskim Przedmieściu „w gmachu po-Kapucyńskim, vis-á-vis Pomnika”2. Około 1860–1866 był właścicielem atelier „Nowaczyński i Syn”3.

Czytaj więcej

Jan Magierski (ur. 1936)

Jan Magierski – urodzony w 1936 roku w Lublinie. Nauczyciel akademicki, fotograf, znawca historii fotografii lubelskiej, drukarz konspiracyjny NZSS „Solidarność”. Członek Związku Polskich Artystów Fotografików oraz Lubelskiego Towarzystwa Fotograficznego. Laureat ogólnopolskiej Nagrody Honorowej im. Fryderyka Kremsera za najwybitniejsze osiągnięcia w dziedzinie fotografii krajoznawczej.
 

Czytaj więcej

Andrzej Polakowski (ur. 1937)

Andrzej Polakowski urodził się w 1937 roku w Częstochowie. Fotograf, członek Związku Polskich Artystów Fotografików oraz honorowy członek Lubelskiego Towarzystwa Fotograficznego.

Czytaj więcej

Stefan Kiełsznia (1911–1987) – dokumentalista Lublina

Nowa 1, Nowa 3, Nowa 5, Nowa 7, itd., itd. Skład szkła M. Aszman, Magazyn Mebli H.M. Gladsztejn, Sprzedaż Wędlin J. Rydzewski, Skład win, wódek i likierów, Apteka Magistra Szeligi. I dalej... Ulica Lubartowska. Skręt w prawo. Ulica Kowalska. A może w lewo i w górę – na Świętoduską. Dom po domu. Krok po kroku. Sklep obok sklepu. Kolejne drzwi. Kolejne witryny. Kolejne reklamy.
Tak można wędrować po Lublinie, oglądając zdjęcia wykonane tuż przed wybuchem II wojny światowej przez Stefana Kiełsznię.


Czytaj więcej

Alter Kacyzne (1885-1941)

Alter Kacyzne – ur. w 1885 roku w Wilnie, zamordowany w 1941 roku w Tarnopolu.

Fotograf, pisarz i publicysta narodowości żydowskiej. Samouk. Jedna z najważniejszych postaci bohemy artystycznej swego czasu. Autor wielu opowiadań, dramatów i powieści w języku jidysz. Uczeń postępowych myślicieli i pisarzy żydowskich, Szymona An-skiego i Icchaka Lejba Pereca. Twórca setek zdjęć dokumentujących życie społeczności żydowskiej w międzywojennej Polsce. W latach 20., na zlecenie amerykańskiej organizacji HIAS (Hebrew Immigrant Aid Society – Towarzystwa Pomocy Żydowskim Imigrantom), wykonał obszerną dokumentację fotograficzną życia polskich Żydów, zaś z polecenia nowojorskiej gazety codziennej „Forverts” („The Jewish Daily Forward”) tworzył fotoreportaże nie tylko z terenów międzywojennej Polski, ale także z Palestyny, Hiszpanii, Maroka, Włoch czy Rumunii. W latach 20. fotografował Lublin i Lubelszczyznę.

 

 

Czytaj więcej

Atelier „J. Ernst & L. Filtz”

Juliusz Ernst i Ludwik Filtz (albo Filitz) – fotografowie z Berlina, jedni pierwszych wędrownych dagerotypistów w Polsce, działali w Lublinie, Radomiu, Łodzi i Piotrkowie Trybunalskim. W 1856 roku prowadzili atelier „J. Ernst & L. Filtz” w Hotelu Bawarskim Józefa Przybylskiego, Krakowskie Przedmieście 133.

Czytaj więcej

Tytus Marenicz (1831–1901)

Tytus Marenicz – urodził się w 1831, zmarł w 1901 roku1. Fotograf, społecznik, kupiec; działał w Lublinie do 1860 roku. „Urzędnik Komisyi Rządowej Spraw Wewnętrznych i Duchownych w mieście Warszawie”2.

Czytaj więcej

Lubelskie Towarzystwo Fotograficzne

Lubelskie Towarzystwo Fotograficzne (LTF) powstało na przełomie lat 1936 i 1937 w Lublinie. W okresie międzywojennym walnie przyczyniło się do rozwoju lubelskiej fotografii artystycznej. Lubelskie Towarzystwo Fotograficzne działa z przerwami do dziś.

 

Czytaj więcej

Henryk Poddębski (1890–1945)

Henryk Poddębski – fotograf urodzony w 1890 roku w Chrząstowie (dziś dzielnica Koniecpola), zmarł w 1945 roku w hitlerowskim obozie Veihingen koło Stuttgartu.

Jeden z najznakomitszych przedstawicieli tzw. fotografii krajoznawczej. Wieloletni członek Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego. Wraz z Mieczysławem Orłowiczem odbył wiele podróży fotograficznych po terenach II Rzeczpospolitej, zasłynął zwłaszcza zdjęciami wykonanymi na Kresach. Około 1931 roku fotografował Lublin.

 

 

Czytaj więcej

Stefan Kiełsznia – życiorys

W każdej garstce popiołu szukam swoich bliskich – tym fragmentem wiersza Icchaka Kacenelsona dr Symcha Wajs1 zakończył wystąpienie. Był wieczór, 14 grudnia 1994 roku. Na ulicy Grodzkiej 34 w Lublinie, w siedzibie Teatru NN, odbywała się właśnie sesja naukowa poświęcona historii lubelskich Żydów. Gdy tylko umilkły słowa dra Wajsa, w wypełnionej po brzegi sali rozległy się brawa, a zaraz potem posypały pytania: „Ale gdzie była ulica Szeroka?”, „Którędy przebiegała Nowa?”. Wajs odpowiadał na pytania, z trudem ukrywając wzruszenie. Po 50 latach mówił oto o tragicznej przeszłości miasta, które kochał, w którym się wychował i spędził młodość. Lublin, który opuściłem w 1939 roku, stał się dla mnie po powrocie w 1946 roku cmentarzem pozostawionych tam Żydów. Nie zastałem już tych, z którymi żyłem, mieszkałem, przeżywałem smutki i radości. Wymordowano naród […]. Nie ma już nawet ulic, do których tak byłem przywiązany. Mówił te słowa, trzymając w ręce zdjęcia Stefana Kiełszni.

 

Czytaj więcej