Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Paweł Próchniak (ur. 1966 r.)

Paweł Próchniak (ur. 1966 r.)

Paweł Próchniak (prof. dr hab.) urodził się 22 listopada 1966 roku w Krakowie. Jest historykiem literatury i krytykiem literackim. Wykłada na Uniwersytecie Pedagogicznym im. KEN w Krakowie.

Czytaj więcej

Małgorzata Gnot (1954-2021)

Małgorzata Gnot (1954-2021)

Recenzentka teatralna, dziennikarka „Sztandaru Ludu” i „Kuriera Lubelskiego”, współzałożycielka „Gazety w Lublinie”, sekretarz literacki w Teatrze im. Juliusza Osterwy w Lublinie.

 

Czytaj więcej

Jan Stompf (1790–1836)

Jan Stompf (1790–1836)

Jan Stompf (1790–1836) – architekt lubelski, reprezentant dzięwiętnastowiecznego neogotyku. W Lublinie m.in. przebudował zamek na więzienie oraz przebudował pałac Lubomirskich na gmach Komisji Województwa Lubelskiego.

Czytaj więcej

Bolesław Stelmach (ur. 1956)

Bolesław Stelmach (ur. 1956)

Architekt.
W 2010 roku został laureatem Honorowej Nagrody Stowarzyszenia Architektów Polskich. Najważniejsze realizacje Bolesława Stelmacha znajdują się w Warszawie, Żelazowej Woli, Nałęczowie i Lublinie.

Czytaj więcej

Julia Hartwig (1921–2017)

Julia Hartwig (1921–2017)

Julia Hartwig – jedna z najbardziej uznanych współczesnych polskich poetek, także pisarka, eseistka, tłumaczka z języka francuskiego i angielskiego, autorka wstępów do albumów Edwarda Hartwiga.

Julia Hartwig urodziła się 14 sierpnia 1921 roku w Lublinie. Tutaj ukończyła szkołę podstawową i średnią, w 1939 roku zdała egzamin maturalny. W Lublinie, na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, rozpoczęła studia, następnie przeniosła się do Warszawy. Wielokrotnie przebywała za granicą, gdzie kontynuowała pracę literacką, pisząc własne utwory poetyckie, a także pracując nad przekładami, między innymi z literatury francuskiej.

Poetka ma w dorobku ponad 25 tomów wierszy, jest także autorką szkiców, felietonów, poematów prozą, monografii pisarzy i poetów, z których za najważniejszą uważa się monografię poświęconą Apollinaire'owi.

Czytaj więcej

Julia Hartwig – Lublin

Julia Hartwig – Lublin

Julia Hartwig urodziła się w Lublinie. Jej rodzina mieszkała początkowo w kamienicy przy ulicy Staszica 2. Następnie, po wielokrotnych przenosinach, na ulicy Narutowicza 23. Najbardziej znanym adresem kojarzonym z rodziną Hartwigów był adres podwórka pomiędzy ulicami Peowiaków 2 (dawniej Szpitalna 2) i Narutowicza 19. W tym miejscu znajdował się słynny zakład fotograficzny Hartwigów – początkowo prowadzony przez Ludwika Hartwiga, a następnie przejęty przed Edwarda Hartwiga.

Czytaj więcej

Gustaw Landau-Gutenteger (1870–1917)

Gustaw Landau-Gutenteger (1870–1917)

Gustaw Landau-Gutenteger (1870–1917) – architekt miasta Łodzi. W Lublinie zaprojektował gmach Kasy Przemysłowców Lubelskich na rogu ulicy Kołłątaja i Krakowskiego Przedmieścia – dzisiejszy hotel Lublinianka.

Czytaj więcej

Oskar Wiktor Sosnowski (1880–1939)

Oskar Wiktor Sosnowski (1880–1939)

Oskar Wiktor Sosnowski (1880–1939) – polski architekt i konserwator zabytków tworzący w nurcie modernizmu. Autor kościołów w Orłowie, Włocławku, Imielnicy, Fałkowie, oraz willi i domów mieszkalnych utrzymanych w konwencji narodowego historyzmu. Jego najbardziej znaną realizacją jest kościół pw. św. Rocha w Białymstoku. Zajmował się także zagadnieniami urbanistyki, o czym świadczy projekt miasta-ogrodu Czerniaków. W Lublinie zaprojektował kościół pw. św. Michała na Bronowicach.

Czytaj więcej

Oskar Hansen (1922–2005)

Oskar Hansen (1922–2005)

Architekt, malarz, rzeźbiarz, projektant wnętrz, teoretyk sztuki, twórca teorii Linearnego Systemu Ciągłego i Formy Otwartej. W Lublinie zaprojektował osiedle im. Juliusza Słowackiego na LSM.

Czytaj więcej

Aleksander Gruchalski (1894–1943)

Aleksander Gruchalski (1894–1943)

Architekt przedwojennego Lublina. Jego działalność na polu architektury przypadła na lata 1925–1939, a jej efektem było ponad trzydzieści budowli o różnym przeznaczeniu. W Lublinie zaprojektował m.in. kaplicę-kościół na cmentarzu przy ul. Unickiej (1934), kilka willi (np. dr. Krzysztofa Ślaskiego na Dolnym Czechowie, Kamili i Wacława Moritzów przy ul. Podwale) oraz odznaczających się sporymi kubaturami kamienic (przy ul. Skłodowskiej 8, 10, 12, 50, ul. Szopena 19, ul. Godebskiego 13, ul. Jasnej 3).

Czytaj więcej

Paweł Antoni Fontana (1696–1765)

Paweł Antoni Fontana (1696–1765)

Paweł Antoni Fontana (1696–1765) – architekt pochodzący z Włoch, z okolic jeziora Como. Jeden z przedstawicieli architektury barokowej w Polsce, nadworny architekt Pawła Sanguszki, tworzący głównie na Lubelszczyźnie i Podlasiu. Zaprojektował kościół parafialny w Lubartowie, kościół popauliński we Włodawie, kościół popijarski pw. Rozesłania Apostołów w Chełmie oraz kościół i klasztor misjonarzy w Zasławiu. W Lublinie zaprojektował kościół i klasztor karmelitów trzewiczkowych przy ulicy Biernackiego. Przypuszcza się także, że w jego pracowni była projektowana kapliczka znajdująca się przy ulicy Peowiaków.

Czytaj więcej

Czesław Doria-Dernałowicz (1901–1993)

Czesław Doria-Dernałowicz (1901–1993)

Czesław Doria-Dernałowicz – architekt, konserwator zabytków, pedagog. W Lublinie zaprojektował Dom Partii (obecnie budynek Uniwersytetu Medycznego przy Alejach Racławickich), budynek Wydziału Farmacji Akademii Medycznej (obecnie budynek Uniwersytetu Medycznego przy ulicy Radziwiłłowskiej), gmach Wojewódzkiej Komendy Policji przy ulicy Narutowicza. Jest autorem renowacji i odbudowy kamienic przy Rynku 8 i Rynku 12 oraz pałacu Czartoryskich i hotelu Europa.

 

Czytaj więcej

Feliks Łodzia-Bieczyński (1799–1885)

Feliks Łodzia-Bieczyński (1799–1885)

Feliks Łodzia-Bieczyński (1799–1885), inżynier gubernialny Lublina i guberni lubelskiej. Autor planu Lublina z 1829 roku, projektu założenia Ogrodu Saskiego w Lublinie, projektu urządzenia i wybrukowania ulicy Świętoduskiej, projektu utworzenia ulicy Kapucyńskiej. Autor broszur Spis szczegółowy drzew ozdobnych, krzewów, półkrzewów, kwiatów trwałych i letnich, bulwowych i cebulowych [...] żyjących w ogrodzie publicznym miejskim oraz na trawnikach przez gmachem Rządu Gubernialnego i Miasta Lublina przyszłość.

Czytaj więcej

Jakub Balin (zm. 1623)

Jakub Balin (zm. 1623)

Jakub Balin (zm. 1623) – murator, architekt renesansu lubelskiego. Najważniejszą realizacją architektoniczną Jakuba Balina jest przebudowa fary pw. śś. Jana Chrzciciela i Bartłomieja Apostoła w Kazimierzu Dolnym. W Lublinie był autorem przebudowy kościoła oo. bernardynów pw. Nawrócenia św. Pawła, kościoła pw. Matki Boskiej Szkaplerznej należącego do zakonu karmelitów bosych (dzisiejszy ratusz) oraz dworu Rafała Leszczyńskiego przy kościele karmelitów bosych.

Czytaj więcej

Stefan Kiełsznia – życiorys

Stefan Kiełsznia – życiorys

W każdej garstce popiołu szukam swoich bliskich – tym fragmentem wiersza Icchaka Kacenelsona dr Symcha Wajs zakończył wystąpienie. Był wieczór, 14 grudnia 1994 roku. Na ulicy Grodzkiej 34 w Lublinie, w siedzibie Teatru NN, odbywała się właśnie sesja naukowa poświęcona historii lubelskich Żydów. Gdy tylko umilkły słowa dra Wajsa, w wypełnionej po brzegi sali rozległy się brawa, a zaraz potem posypały pytania: „Ale gdzie była ulica Szeroka?”, „Którędy przebiegała Nowa?”. Wajs odpowiadał na pytania, z trudem ukrywając wzruszenie. Po 50 latach mówił oto o tragicznej przeszłości miasta, które kochał, w którym się wychował i spędził młodość. „Lublin, który opuściłem w 1939 roku, stał się dla mnie po powrocie w 1946 roku cmentarzem pozostawionych tam Żydów. Nie zastałem już tych, z którymi żyłem, mieszkałem, przeżywałem smutki i radości. Wymordowano naród […]. Nie ma już nawet ulic, do których tak byłem przywiązany”. Mówił te słowa, trzymając w ręce zdjęcia Stefana Kiełszni.

Czytaj więcej