Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Rynek 6 w Lublinie

W XVI wieku kamienica Rynek 6 należała do rodziny Chociszewskich, stąd zwana jest kamienicą Chociszewską. W I połowie XVII wieku właścicielem budynku był Jerzy Lemko, autor rozprawy O Rzeczypospolitej.

Spis treści

[RozwińZwiń]

LokalizacjaBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Kamienica usytuowana na rogu ulic Rynek i Grodzkiej.

Dawny numer policyjny: brak

Numer hipoteczny: 666

Numer przed 1939: Rynek 6

Numer po 1944: Rynek 6

Numer obecny: Rynek 6

Kamienica Rynek 6 na mapie Lublina z 1928 roku

Kamienica Rynek 6 na panoramie Lublina z lat 30-tych XX wieku

FunkcjaBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Mieszkalna i usługowa

HistoriaBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Kamienica została wybudowana w XV wieku, prawdopodobnie w wyniku połączenia dwóch gotyckich domów. Wiadomo, że w 1524 roku należała do rajcy miejskiego Adama Doydzwona, następnie do rodziny Chociszewskich, stąd zwana jest kamienicą Chociszewską. W I połowie XVII wieku właścicielem kamienicy był Jerzy Lemko, autor rozprawy O Rzeczypospolitej oraz wydawca najstarszego lubelskiego kalendarza. Pierwsza przebudowa kamienicy, polegająca na umieszczeniu renesansowej attyki, miała miejsce w połowie XVII wieku. Kolejne przebudowy miały miejsce w XIX wieku, wtedy między innymi nadbudowano trzecie piętro. W okresie dwudziestolecia międzywojennego właścicielem nieruchomości był Abram Gewertz i Fajwel Nudel. Kamienica została zniszczona w czasie II wojny światowej. Budynek został odbudowany w 1954 roku, wtedy przekształcono trzecie piętro, zrekonstruowano attykę oraz ozdobiono budynek sgraffitem.

Lokatorzy według wyznania, płci i wieku w 1941 roku [Inspekcja Budowlana, sygn. 4738]

Ogólna ilość mieszkańców 112

Chrześcijan 3

Żydów 109

Mężczyzn 38

Kobiet 43

Dzieci do lat 6 włącznie 10

Dzieci do lat 7-18 włącznie  21

KalendariumBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

XV wiek – budowa kamienicy Rynek 6;

1506 – kamienica jest własnością kanonika Stefana de Wilczyno;

1546 – kamienica jest własnością Barbary Skarnowskiej;

1609 – kamienica jest własnością Adama Radoszewskiego;

połowa XVII wieku – przebudowa kamienicy, nadbudowa renesansowej attyki;

1644 – kamienica jest własnoscią ks. Alberta Rejnińskiego;

1675 – kamienica przechodzi w ręce księży świeckich;

1865 – kamienica należy do Skarbu Państwa Polskiego;

1872 – kamienicę nabywa Hersz i Ber Margulies;

II połowa XIX wieku – odnowienie kamienicy;

początek XX wieku – nadbudowa trzeciego piętra;

1938–1939 – częściowy remont;

1954 – odbudowa po zniszczeniach wojennych, uzupełnienie budynku o attykę i dekorację sgraffitową.

ArchitektBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Nieznany

StylBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Kamienica renesansowa, odbudowana po II wojnie światowej

OpisBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Kamienica zlokalizowana jest w zwartej zabudowie wschodniej pierzei Rynku Starego Miasta, na rogu ulic Rynek i Grodzkiej. Budynek ma przedłużenie o charakterze oficyny położonej wzdłuż ulicy Grodzkiej oraz posiada oficynę tylną w zakończeniu parceli.

Kamienica czterokondygnacyjna, zwieńczona attyką. Korpus budynku posiada sień przelotową na osi. Plan nieregularny świadczy o historii budowlanej obiektu.
Fasada czteroosiowa, skośnie oszkarpowana, poszczególne kondygnacje rozdzielone gzymsami. Na osi fasady otwór wjazdowy ozdobiony gotyckim portalem. Zwieńczenie w postaci attyki składającej się z grzebieni o architektonicznych sterczynach. Attyka i elewacja zostały ozdobione sgraffitem.

Parter przekryty sklepieniem kolebkowym i kolebkowo-krzyżowym, na pozostałych piętrach płaskie stropy.

Kamienica Rynek 6 - dodatkowe informacje techniczne

Kamienica Rynek 6 - wzmianki o budynku

Materiały ikonograficzneBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Fotografie przedwojenne

Rynek 6, róg Grodzkiej, autor nieznany, przed 1939

Rynek 6, portal kamienny, gotycki z XV wieku, autor: nieznany, zdjęcie z albumu „Zdjęcia z robót konserwatorskich Starego Miasta prowadzonych przez Wydział Budownictwa Zarządu Miasta w roku 1938-1939”, wlasność Miejski Konserwator Zabytków w Lublinie

Rysunki, grafiki, malarstwo

Rynek 6, kamienica renesansowa, autor: Czesław Doria-Dernałowicz, 1936 r., własność rodziny, w depozycie Biblioteki Głownej Politechniki Lubelskiej

Rynek 6, autor: Czesław Doria-Dernałowicz, 1936 r., własność rodziny, w depozycie Biblioteki Głownej Politechniki Lubelskiej

LiteraturaBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Kurzątkowska A. [red:], Studium historyczno-urbanistyczne do planu szczegółowego Śródmieścia Lublina, Lublin 1969, s. 552–553.

Powiązane artykuły

Powiązane miejsca

Zdjęcia

Inne materiały

Słowa kluczowe