Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Piotr Sommer (ur. 1948)

Piotr Sommer urodził się 13 kwietnia 1948 w Wałbrzychu. Poeta, literaturoznawca i redaktor, tłumacz współczesnej poezji anglosaskiej.

Spis treści

[RozwińZwiń]

O poezji Piotra SommeraBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

 

 

W poezji Sommera można odnaleźć czułą uwagę dla rzeczy powszednich, a mało który poeta wolny jest od czułostkowości, kiedy pisze o przyjaźniach, relacjach z bliskimi. Dzieła Sommera są charakterystycznym opisem zwykłych sytuacji, obracaniem patosu codzienności w żart. Każda przeżyta utrata staje się punktem, w którym jego wiersze osiągają uniwersalny charakter. Mówiąc z własnej głębi, w jakiś tajemniczy sposób uogólniają każde życie. Sommer unika ideologizacji w literaturze, broni swojego wiersza przed pokusami „nowinkarstwa” czy chęci przypodobania się anonimowej „instytucji życia literackiego”.

Dni i noce to tom wierszy, w których natychmiast daje się we znaki doskonała dykcja Sommera – bliska codzienności i mówionemu językowi, nazywana czasem głośnym myśleniem. A jednocześnie jest to poezja bardziej misterna niż szwajcarski zegarek.

Piotr Sommer to poeta codzienności, zdarzeń drobnych, doświadczeń jednostkowych. Zdaniem Tadeusza Nyczka, krytyka literackiego, Sommer pisze tak, jakby mówił, myślał, śpiewał, tańczył jednocześnie. Używa przy tym – dodaje krytyk – bardzo różnych języków z niezwykłą swobodą.

Piotr Sommer jest autorem wierszy o losie swego pokolenia, również kilku wierszy politycznych, ale jako poeta przede wszystkim jest ostentacyjnie człowiekiem prywatnym. Studiował anglistykę w Warszawie. Tłumaczył utwory: Johna Ashbery'ego, Johna Berrymana, Ciarana Carsona, D.J. Enrighta, Seamusa Heaneya, Kennetha Kocha i wielu innych. W roku 2010 nominowany do nagrody literackiej Nike. Opublikował kilkanaście książek poetyckich i krytycznoliterackich, zredagował wiele ważnych antologii (m.in. prezentujących współczesną poezję amerykańską i angielską).

Opublikował zbiory wierszy W krześle (1977), Pamiątki po nas (1980), Kolejny świat (1983), Czynnik liryczny (1986), Czynnik liryczny i inne wiersze (1988), Piosenka pasterska (1999), Dni i noce (2009), Wiersze ze słów (2009, wyd. zmienione 2012), wybory Nowe stosunki wyrazów (1997) i Rano na ziemi (2009), tomy szkiców literackich Smak detalu (1995) i Po stykach (2005), oraz zbiór wierszy dla dzieci Przed snem (2008). Ostatnio ukazał się również tom wywiadów przeprowadzonych z nim w ciągu minionych kilkunastu lat, zatytułowany Ucieczka w bok. Pytania i odpowiedzi (2010). Tłumaczono go na wiele języków, a on sam przekładał poezję m.in. Johna Ashbery'ego, Johna Berrymana, D.J. Enrighta, Seamusa Heaneya, Michaela Longleya, Franka O'Hary, Charlesa Reznikoffa. Jest laureatem m.in. Nagrody Silesiusa (2010) za całokształt twórczości poetyckiej. Tłumaczono go na wiele języków. Tłumaczył poetów amerykańskich, angielskich, irlandzkich, szkockich i polskich. Od 1976 roku pracuje w redakcji „Literatury na Świecie”.

Sommer przedłuża nurt krytyczny w poezji polskiej, zapoczątkowany przez Norwida, potem rozwijany przez Leśmiana, Wata, Różewicza, Białoszewskiego, istotny, lecz cały czas pozostający w cieniu nurtu afirmatywnego, który zbierał zarówno idee awangardy, jak i poczucie misji tradycjonalistów. Pisze i tłumaczy również wiersze dla dzieci. Członek Stowarzyszenia Pisarzy Polskich i PEN Clubu. Mieszka w Sulejówku pod Warszawą.

Jego poezja to często teatr głosów podsłuchanych i różnych gatunków mowy, co w połączeniu z przywiązaniem do konkretu (zawsze wiemy, kto mówi i czy wiersz dzieje się na ulicy czy w domu, w mieszkaniu w warszawskim blokowisku czy w podwarszawskim drewniaku), wyróżnia ją i czyni rozpoznawalną.

Wybrana twórczośćBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści


Poezje:
 

W krześle (1977)
Przed snem (1981)
Nowe stosunki wyrazów. Wiersze z lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych (1997)
Dni i noce (2009)

Ucieczka w bok (2010)

Dni i noce (2010)


W przekładach na języki obce:
Things to Translate & other poems (1991)
Ein freier Tag im April (2002)
Lirični dejavnik in druge pesmi (2004)
Continued (2005)
Lyrický činiteľ a iné básne (2007)

Szkice:
Smak detalu (1995)
Po stykach (2005)

Antologie:
Antologia nowej poezji brytyjskiej (1983)
Sześciu poetów północnoirlandzkich (1993)
Artykuły pochodzenia zagranicznego (1996)
O krok od nich. Przekłady z poetów amerykańskich (2006)

Wywiady:
Zapisy rozmów. Wywiady z poetami brytyjskimi (1985)
Zapisy rozmów. Wywiady z poetami brytyjskimi (2011)

Inne akcje:
Erraty wybrane (1997)

Przekłady:
Brian Patten, Słoń i kwiat. Prawie bajki (1982)
Frank O'Hara, Twoja pojedynczość (1987)
Charles Reznikoff, Graffiti (1991)
John Ashbery, No i wiesz (1993)
Allen Ginsberg, Znajomi z tego świata (1993)
Ciaran Carson, Tak, tak (1998)
Seamus Heaney, Kolejowe dzieci (1998)
Michael Longley, Lodziarz z Lisburn Road (1998)
Derek Mahon, Wszystko będzie dobrze (1998)
Douglas Dunn, Wyprowadzka z Terry Street (1999)
D.J. Enright, Raj w obrazkach (2003)
Piotr Sommer, O krok od nich. Przekłady z poetów amerykańskich (2006)
Michael Longley, Od kwietnia do kwietnia (2011)
Brian Patten, Teraz będziemy spać, leżeć bez ruchu lub ubierzemy się na powrót (2011)

PłytyBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

CD 27: Sommer czyta Enrighta (2003)
CD 48: Rozbiórka (2007)
CD 54: O krok od nich (2007)
CD 55: Autoportret (2007)

 

Redakcja: Sylwia Półtorak, Alina Bąk

Okładki tomikówBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

 

 

Zdjęcia

Słowa kluczowe