Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

„Kalendarz (...) na rok Pański 1636”, Jerzy Lemka

Jest to pierwszy polski kalendarz lubelski wydany w Lublinie w 1636 roku. Został on wydrukowany w Drukarni Pawła Konrada, a jego autorem był Jerzy Lemka.

Karta tytułowa Rozsądek y przestroga z obrotu gwiazd...
Karta tytułowa Rozsądek y przestroga z obrotu gwiazd... (Autor: Jerzy Lemka)

Spis treści

[RozwińZwiń]

Informacje o kalendarzuBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Podstawowe informacje o tym kalendarzu podaje Hieronim Łopaciński:

[W roku 1636] w naszym grodzie wydano pierwszy, jak się zdaje, kalendarz. Oto tytuł jego całkowity: „Kalendarz/ świąt Rocznych y Biegow/ niebieskich z wyborem czasow/ Na Rok Pański 1636/ przestępny y przybyszowy z pilnością wyrachowany/ od/ Gerzego Lemki/ J.U.D. proth. Apost. Y R.L./ (t. j. Juris utriusque doctoris, protonotarii Apostolici, Rajcy cLybelskiego) Na Meridyan Lubelski zgotowany./ Zaćmienia które będą tego roku na swym mieyscu znaydziesz./ W Lublinie/ W drukarni Pawła Konrada”. Druk gocki, format małej 8-ki, str. nieliczb. 96. Kalendarz ten uważamy za pierwszy lubelski, bo tutaj był wydrukowany1.

Kalendarz Lemki z 1636 roku został odnotowany przez Karola Estreichera w Bibliografii polskiej, lecz znany jest tylko z opisu. Wiemy, że znajdował się w Bibliotece Zamoyskich w Warszawie, która została zniszczona podczas drugiej wojny światowej.

Jerzy Lemka był pisarzem miejskim i ławnikiem lubelskim. Był jednym z wybitniejszych przedstawicieli ówczesnego oświeconego mieszczaństwa lubelskiego. Lemka jest autorem traktatu o ustroju Rzeczypospolitej, drobnych panegiryków a przede wszystkim wielu przepowiedni astrologicznych i kalendarzy. Jego prognostyki i przestrogi astrologiczne, które często wydawano łącznie z kalendarzami, odnotowane są na lata: 1610, 1612, 1613, 1614, 1626, 1633, 1634, 1635, 1636, 1637 i 1641. Kalendarze Lemki zachowały się do niedawna na lata 1613, 1631, 1636 i 1637. Do nich należy dodać kalendarz i przestrogę astrologiczną na rok 1639, odnalezione w Bibliotece Warmińskiego Mazurskiego Seminarium Duchownego2.

LiteraturaBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Lubicz R. [Łopaciński H.], Wydawnictwa Periodyczne w Lublinie, „Kalendarz Lubelski” 1891, 1890.
Ks. Obłąk J., Nieznane kalendarze lubelskie na rok 1639, „Archiwa Biblioteki i Muzea Kościelne”.

PrzypisyBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

  1. Wróć do odniesienia R. Lubicz [Hieronim Łopaciński], Wydawnictwa Periodyczne w Lublinie, „Kalendarz Lubelski” 1891, 1890, s. 11.
  2. Wróć do odniesienia J. Obłąk, Nieznane kalendarze lubelskie na rok 1639, „Archiwa Biblioteki i Muzea Kościelne”, s. 73.