Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Festiwale teatralne w Lublinie

W rytmie życia teatralnego – czyli sezonie, od września do czerwca – repertuarowa codzienność przeplata się z momentami szczególnymi, świątecznymi. Takim świętami dla wszystkich ludzi teatru są na pewno dni kolejnych premier. Jednak największym świętem, prawdziwą ucztą dla teatromanów jest festiwal teatralny. Jeśli festiwal ma dobrze ułożony program – można na nim w ciągu kilku dni obejrzeć nawet kilkanaście ciekawych, ważnych, nieraz kontrowersyjnych spektakli. Czasem jest to jedyna szansa, żeby przy niewielkim nakładzie finansowym obejrzeć doskonałe, prestiżowe, elitarne produkcje, które przyjeżdżają niekiedy na ten jeden występ z drugiego końca świata. Jeśli chodzi o Lublin, to jest on miejscem wybitnie festiwalowym. Na formuły lubelskich festiwali teatralnych duży wpływ wywiera silna lokalna tradycja teatru studenckiego. Organizatorzy największego i najbardziej znanego spośród nich – „Konfrontacji Teatralnych” – wprost odwołują się do historii dwóch inicjatyw: Studenckiej Wiosny Teatralnej i Konfrontacji Młodego Teatru, związanych ze studenckim centrum kulturalnym: lubelską „Chatką Żaka”.

 

Spis treści

[RozwińZwiń]

Studencka Wiosna TeatralnaBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Studencką Wiosnę Teatralną stworzył szef teatru Gong 2 Andrzej Rozhin. Pod patronatem działającego na UMCS Zrzeszenia Studentów Polskich w latach 1966–1974 odbyło się dziewięć edycji festiwalu, na których wystąpiło 56 grup teatralnych z ponad setką przedstawień. Do VII edycji festiwal opierał się na formule konkursowej. Główne nagrody zdobył: Gong 2 (sześciokrotnie), Teatr STU, Teatr 38, Teatr Miniatur, Teatr 77, Pleonazmus, ST Gliwice. Ostatnia edycja odbyła się jako Warsztaty Młodego Teatru.
Wśród ważnych festiwalowych prezentacji wymienić trzeba wspominany przez większość widzów i uczestników Wiosny spektakl Elżbieta Bam według sztuki Daniiła Charmsa. Ostatnie edycje Wiosny organizowane były jako Warsztaty Młodego Teatru. Historia festiwalu zakończyła się w 1974 roku razem z odejściem z Lublina jego szefa i twórcy – Andrzeja Rozhina, który zakończył współpracę z Gongiem 2, objąwszy fotel dyrektora w Gorzowie Wielkopolskim.

Konfrontacje Młodego TeatruBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Dwa lata po ostatniej Wiośnie działające w „Chatce Żaka” teatry studenckie Grupa Chwilowa, Teatr Provisorium i Scena 6 powołały do życia Konfrontacje Młodego Teatru. W ciągu pięciu edycji (w latach 1976–1981, z przerwą w 1977 roku) festiwal osiągnął rangę najważniejszego polskiego spotkania teatrów alternatywnych. Ostatnie Konfrontacje Młodego Teatru odbyły się jesienią 1981 roku. Wtedy już festiwalowi patronowało Niezależne Zrzeszenie Studentów – alternatywne wobec Socjalistycznego Związku Studentów Polskich. Swoje ważne dla generacji lat siedemdziesiątych spektakle pokazywał tutaj np. Teatr Ósmego Dnia. Stan wojenny uniemożliwił kontynuowanie imprezy, a organizatorzy (m.in. Kazimierz Iwaszko) i teatralni twórcy (związani z opozycją) zostali wkrótce wyrzuceni z „Chatki Żaka”.

Międzynarodowy Festiwal „Konfrontacje Teatralne”Bezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Nazwa i idea „Konfrontacji Teatralnych” powróciła w 1996 roku, podczas pierwszej edycji Międzynarodowego Festiwalu „Konfrontacje Teatralne”. Jak informowali organizatorzy: „Po piętnastu latach, z inicjatywy Janusza Opryńskiego, spotkali się organizatorzy i uczestnicy tamtego studenckiego festiwalu, aby, bogatsi o doświadczenia wielu lat pracy teatralnej, reaktywować festiwal dla Lublina. [...] Rada programowa w składzie: Cezary Karpiński – ówczesny dyrektor Teatru im. J. Osterwy, Leszek Mądzik – dyrektor Sceny Plastycznej KUL, Janusz Opryński – dyrektor Teatru Provisorium, Tomasz Pietrasiewicz – dyrektor Teatru NN, Włodzimierz Staniewski – dyrektor Ośrodka Praktyk Teatralnych «Gardzienice» i Aleksander Szpecht – dyrektor Centrum Kultury, zadecydowała, że co roku wybierać będzie spośród siebie komisarza kolejnej edycji. Główną ideą festiwalu ma być konfrontowanie dokonań lubelskiego środowiska teatralnego z osiągnięciami zespołów z innych ośrodków w Polsce oraz prezentacja najciekawszych nurtów w teatrze światowym”.

W ciągu dziesięciu festiwalowych odsłon (1996–2006) na „Konfrontacjach Teatralnych” prezentowano spektakle docenianych na całym świecie twórców awangardy teatralnej, m.in. litewskich mistrzów reżyserii Oskarasa Korsunovasa, Rimasa Tuminasa, Eimuntasa Nekrosiusa, rosyjskiego Teatru Derevo, Centrum Teatralnego z Pontadery. Na „Konfrontacje Teatralne” swoje premiery przygotowywały lubelskie teatry alternatywne: Scena Plastyczna KUL, Grupa Chwilowa, Teatr Provisorium–Kompania Teatr i Scena 6, Ośrodek Praktyk Teatralnych „Gardzienice”. Na kolejne edycje zapraszano ważne spektakle polskich teatrów, zarówno tych o alternatywnym rodowodzie, jak i przygotowanych przez teatry repertuarowe.

Międzynarodowe Lubelskie Spotkania Teatrów TańcaBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

W 1997 roku wystartowały Międzynarodowe Lubelskie Spotkania Teatrów Tańca, organizowane przez Lubelski Teatr Tańca. Na kolejnych edycjach festiwalu lubelska publiczność mogła zapoznać się z pracami zespołów tańca współczesnego z całego świata. Festiwalowym prezentacjom tradycyjnie towarzyszą imprezy edukacyjne: warsztaty prowadzone przez wybitnych tancerzy, wykłady, projekcje wideo na temat klasyków tańca współczesnego i o najważniejszych światowych tendencjach w tej dziedzinie sztuki.

Inne lubelskie festiwale teatralneBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Panorama festiwali w Lublinie byłby niepełna bez wymienienia mniejszych, ale również istotnych teatralnych imprez, które z sukcesami gromadzą wykonawców i własną wierną publiczność. Od 2001 roku międzynarodowy festiwal szopek i widowisk bożonarodzeniowych „Betlejem Lubelskie” odbywa się w Teatrze im. H.Ch. Andrsena. Liczne przeglądy zespołów amatorskich, teatrów dziecięcych, warsztatów teatroterapii organizują lubelskie szkoły i instytucje kultury: przegląd teatrów szkolnych „Zwierciadła” w Liceum im. Zamojskiego, Scena Młodych w Centrum Kultury, Spotkania Artystów Nieprzetartego Szlaku w „Chatce Żaka”, Festiwal Teatrów Niewielkich w WOK w Lublinie, czy „Scena Dramatyczna” w Miejskim Domu Kultury w Bełżycach. Młode teatry studenckie i alternatywne prezentowały: Festiwal Teatrów Niszowych Theatrograf (dwie edycje w latach 2003 i 2005) i Studencki Festiwal Teatralny „Kontestacje” („Chatka Żaka”). Od 2006 roku Centrum Kultury organizuje Festiwal Teatrów Europy Środkowej „Sąsiedzi”, kolejny międzynarodowy festiwal po „Konfrontacjach Teatralnych” i Spotkaniach Teatrów Tańca.

                                                                                                                                                                                    

 

Opracował Grzegorz Kondrasiuk

Powiązane artykuły

Zdjęcia

Audio

Historie mówione

Inne materiały

Słowa kluczowe