Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

„Teksty kultury w przestrzeni miasta” - cykl wykładów otwartych

Wykłady otwarte realizowane dla studentów kierunku Teksty kultury i animacja sieci w roku akademickim 2014/2015 stanowiące kontynuację spotkań seminaryjnych „Czytanie tekstów kultury”.

Przestrzeń miasta jest tekstem. Tekstura miejskiej przestrzeni utkana jest z tekstów kulturowych, literackich i historycznych, uzupełnionych ikonografią. Jedną z metaforycznych figur miasta może więc być księga zawierająca wielokrotnie kodowany tekst przeznaczony do czytania. Czytanie miasta i jego krajobrazu jest interpretacją miejskiej przestrzeni, pozwalającą na poznawanie dziedzictwa kulturowego dzięki rozpoznawaniu warstw znaczeniowych przestrzennej tkanki miasta oraz uobecnionych w niej zapisów pamięci kulturowej.

Przedsięwzięcie „Teksty kultury w przestrzeni miasta” zorganizowane przez Ośrodek „Brama Grodzka – Teatr NN” było próbą czytania zapisów utrwalonych w miejskiej przestrzeni oraz budowania kanonu tekstów kultury znaczących dla Lublina. Była to też próba praktycznego odniesienia się do poświęconych Lublinowi tekstów prof. Władysława Panasa z zakresu geopoetyki.

Spotkania miały formułę wykładów otwartych realizowanych dla studentów kierunku Teksty kultury i animacja sieci w roku akademickim 2014/2015 i były kontynuacją spotkań seminaryjnych „Czytanie tekstów kultury” zainicjowanych przez prof. Pawła Próchniaka w 2013 roku. Wykłady wygłosili: Andrzej Tyszczyk i Tomasz Pietrasiewicz, Aleksandra Janus i Hubert Francuz, Anna Maria Wierzbicka, Izabela Skórzyńska, Elżbieta Rybicka.

 

8 grudnia 2014

Andrzej Tyszczyk i Tomasz Pietrasiewicz

Dwugłos o "Poemacie o mieście Lublinie"

Spotkanie poświęcone jednemu z najważniejszych tekstów literackich poświęconych miastu - napisanemu w 1934 roku przez Józefa Czechowicza Poematowi o mieście Lublinie. Dwugłos literaturoznawcy i animatora kultury dotyczył wieloaspektowego sposobu odczytywania utworu oraz sposobu inicjowania i organizowania działań kulturalnych z wykorzystaniem tekstu literackiego.

 

12 stycznia 2015

Aleksandra Janus, Hubert Francuz

Chronologia względna. Próba archeologii miasta

Wykład stanowił próbę nowego spojrzenia na warszawską Wolę, proponując czytanie miasta jako poligonu pamięci, na którym spiętrzają się zarówno warstwy czasu, jak i kolejne warstwy rozrastającej się infrastruktury pamięci, która stanowi wyraz różnych, często konkurujących ze sobą dyskursów.

 

30 marca 2015

Anna Maria Wierzbicka

Architektura jako narracja znaczeniowa

Tytuł wykładu nawiązuje do publikacji Anny Marii Wierzbickiej Architektura jako narracja znaczeniowa, gdzie przeprowadzona została analiza współczesnych obiektów architektury związanych ze znaczeniem: obiektów kultu religijnego, miejsc wyciszenia - miejsc modlitw, miejsc pamięci, niektórych muzeów, w których tektonice zawarte są znaczenie i narracja, jak również miejsc, które pierwotnie miały charakter sakralny. Budynki oraz założenia zostały wyselekcjowane w ten sposób, aby jak najczytelniej ukazać metodę badań narracyjnych, która nie jest szeroko stosowana przy analizie obiektów sakralnych. Przeprowadzona analiza narracyjna może stać się narzędziem analitycznym krytyków współczesnej architektury duchowej.

 

13 kwietnia 2015

Izabela Skórzyńska

Humanista w świecie widowisk przeszłości

Izabela Skórzyńska zajmuje się naukowo problematyką pamięci i historii pamięci, a w szczególności widowiskowymi formami aktualizacji przeszłości; polsko-niemiecką pamięcią lokalną (Wrocław, Gdańsk, Szczecin); polskimi miejscami pamięci oraz pamięcią komunizmu i po komunizmie. Autorka monografii: Teatry poznańskich studentów (1953-1989). Historie. Konteksty. Interpretacje, oraz Widowiska przeszłości. Alternatywne polityki pamięci 1989-2009, gdzie wiele miejsca poświęca analizie działań Ośrodka „Brama Grodzka – Teatr NN”, głównie Misteriów Pamięci i Listom do Henia. Redaktorka i współautorka publikacji: Dialog(i) w kulturze, Inscenizacje pamięci, Doświadczenie i pamięć. Europa Środkowo-Wschodnia między przestrzenią doświadczenia i horyzontem oczekiwań, Do zobaczenia za rok w Jerozolimie. Deportacje polskich Żydów w 1938 roku z Niemiec do Zbąszynia, See You Next Year in Jeruzalem. Deportations of Polish Jews from Germany to Zbąszyń in 1938, Zbigniew Cynkutis. Aktor – animator twórczych procesów.

 

27 kwietnia 2015

Elżbieta Rybicka

Miasto jako zdarzenie. Wstęp do performatyki miejskiej

Elżbieta Rybicka – adiunkt w katedrze Antropologii Literatury i Badań Kulturowych, zajmuje się naukowo: geopoetyką, kulturą miasta i praktykami artystycznymi w przestrzeni miejskiej, związkami pamięci i przestrzeni, oraz narracjami lokalnymi, podróżą i turystyką jako zjawiskami kulturowymi. Wybrane publikacje: Formy labiryntu w prozie polskiej XX wieku, Modernizowanie miasta. Zarys problematyki urbanistycznej w polskiej literaturze nowoczesnej, Geopoetyka. Przestrzeń i miejsce we współczesnych teoriach i praktykach literackich.

 

Wszystkie wykłady odbyły się w Ośrodku „Brama Grodzka - Teatr NN”.

 

Spacery po Lublinie

Ujęcie przestrzeni miejskiej jako tekstu łączy czytanie z chodzeniem, sprawia też, że figurą lektury – zwłaszcza lektury bezinteresownej, otwartej na niespodziankę – staje się spacer. Spacerowicz, niespieszny przechodzień, flâneur – tak celnie opisywany przez Baudelaire’a i Waltera Benjamina – błądząc się po mieście-labiryncie odkrywa wciąż nowe obrazy i struktury przestrzenne, nowe dźwięki, zapachy, sytuacje, a jednocześnie konfrontuje własne wspomnienia oraz swoją pamięć kulturową z aktualnym obrazem przemierzanej miejskiej przestrzeni. Dlatego też podsumowaniem i przedłużeniem działań cyklu „Teksty kultury w przestrzeni miasta” były spacery po Lublinie, podczas których ich uczestnicy praktycznie „czytali miasto”, odwołując się do opisanych przez Roberta Trabę trzech warstw krajobrazu kulturowego: dziedzictwa materialnego, pamięci kulturowej oraz krajobrazu przyrodniczego. Spacery – po terenie nieistniejącej dzielnicy żydowskiej (4 maja 2015) oraz po Śródmieściu Lublina (18 maja 2015) – przygotowała i poprowadziła Joanna Zętar.