Fersztman Simon (Symek)

Ocalony z Holocaustu

Data i miejsce urodzenia 1 maja 1926 r., Bełżyce
Miejsce zamieszkania
Przed II wojną światową

Bełżyce

Po II wojnie światowej

Francja

Historia

Historia rodziny Ostrowskich - Radawczyk k. Lublina

Miejsce Radawczyk k. Lublina
Czas 1942 - 1944
Ratujący

Ostrowska Marianna
Ostrowski Stanisław

Relacja

Z początkiem grudnia 1942 r. do gospodarstwa Stanisława i Marianny Ostrowskich we wsi Radawczyk pod Lublinem przybył Mosze Fersztman, uciekinier z getta w Bełżycach, szukając schronienia. Kilka tygodni później pojawiło się tam również siedmioro jego krewnych. Byli to Szmul, Szol, Hela oraz mały Symek Fersztmanowie, a także Szlomo i Masza Goldiner i Menasze Winer. Marianna wraz z mężem udzielili im pomocy. Początkowo Fersztmanowie ukrywali się w stodole, w stercie siana. Później, w nowo budowanym domu Ostrowskich wykopali dół i urządzili tam kryjówkę 29 maja 1943 r. zlikwidowano kryjówkę, ponieważ w domu pracę miał zacząć stolarz. Żydzi ukryli się w stodole ojca Marianny Ostrowskiej - Stanisława Wojtaszko. Po miesiącu znów przeprowadzili się do domu pani Marianny. Do jesieni mieszkali na strychu nad oborą, potem w ponownie wykopanej w ziemi kryjówce. Do kryjówki dołączyła jeszcze młoda żydówka Masza z ojcem Berkiem. Masza miała małe dziecko, które oddała na przechowanie polskiej rodzinie w Bełżycach. Ojciec wyszedł z kryjówki i zaraz zginął w obławie. Masza także opuściła kryjówkę, podobno była w obozie koncentracyjnym w Czechosłowacji. Łącznie ukrywało się tam na stałe osiem osób, kilka również czasowo. Ukrywani Żydzi wyszli z kryjówki dopiero w lipcu 1944 r.
Szol z żoną Helą i z synkiem Symkiem wyjechali do Paryża, a pozostali wyemigrowali do Izraela. Szol i Hela Fersztman spisali swoje wojenne przeżycia w pamiętnikach. Pisali listy do Ostrowskich, przysyłali paczki z lekami. Ostrowscy spotkali się po kilkudziesięciu latach z Moszkiem, który przyjechał do Lublina, a potem do Bełżyc.  W listopadzie 1992 r. Marianna i Stanisław Ostrowscy otrzymali medal Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.

Dokumentacja historii

Posłuchaj: Relacja Marianny Ostrowskiej
Zobacz: fotografie współczesne (6), skany dokumentów (1)
Przeczytaj: Światła w ciemności. Sprawiedliwi wśród Narodów Świata. Relacje, Lublin 2008, s. 208 - 218.

Publikacje dodatkowe

Księga Sprawiedliwych wśród Narodów Świata ratujących Żydów podczas Holocaustu. Polska, wyd. polskie, Kraków 2009, s. 519-520.
M. Baum, Pod dachem Sprawiedliwego, „Obyczaje. Magazyn Międzynarodowy” nr 16 (2004).
M. Baum, Sprawiedliwi z "zagłębia śmierci", "Midrasz" 1(2007), s. 34-35

wsparcie finansowe
partnerzy
patroni medialni