Chcemy w tej gazecie wskrzesić i pokazać „ducha wolności”, jaki panował w Lublinie przez ostatnich 100 lat. To dzięki niemu wielu młodych ludzi tu mieszkających „miało parę” i „ciśnienie” do angażowania się w ważne sprawy, ale też realizowania swoich marzeń i zmieniania świata.

 

Chcemy w tej gazecie wskrzesić i pokazać „ducha wolności”, jaki panował w Lublinie przez ostatnich 100 lat. To dzięki niemu wielu młodych ludzi tu mieszkających „miało parę” i „ciśnienie” do angażowania się w ważne sprawy, ale też realizowania swoich marzeń i zmieniania świata.

 

Teatr NN

Kalendarium Zagłady

Przed 1 września 1939 – w Lublinie mieszkało około 43 tysięcy Żydów

Listopad 1939 – początek represji wobec Żydów. Osoby zamieszkujące centrum miasta siłą przesiedlono do tradycyjnej dzielnicy żydowskiej na Podzamczu. Kolejne represje polegały na oznakowaniu ich opaskami z gwiazdą Dawida, wprowadzeniu obowiązku pracy, zakazie korzystania ze środków komunikacji oraz lokali użyteczności publicznej, zablokowaniu kont bankowych, zakazie praktyk religijnych, zamknięciu dostępu do instytucji edukacyjnych, nałożeniu kontrybucji pieniężnych i rzeczowych oraz przejęciu żydowskich przedsiębiorstw i nieruchomości.

24 marca – 1 maja 1941– koncentracja ludności żydowskiej na terenie getta na Podzamczu.

Noc z 16 na 17 marca 1942 – początek akcji wysiedleńczej z lubelskiego getta. Lublin był pierwszym ośrodkiem żydowskim w Generalnej Guberni, w którym przystąpiono do realizacji akcji „Reinhardt”, czyli systematycznej i masowej zagłady ludności żydowskiej na tym obszarze. Do połowy kwietnia 1942 roku z getta lubelskiego wywieziono do obozu zagłady w Bełżcu około 28 tysięcy Żydów. 1500 osób zastrzelono na miejscu. Pozostałych przy życiu Żydów przeniesiono do nowo utworzonego getta na Majdanie Tatarskim.

9-11 listopada 1942 – likwidacja szczątkowego getta na Majdanie Tatarskim. Część mieszkańców zastrzelono na miejscu, około 3000 osób pognano na Majdanek, gdzie poddano ich selekcji. Niezdolnych do pracy zgładzono.

3-4 listopada 1943 – Niemcy przeprowadzili operację „Erntefest” (Dożynki), która była etapem finalnym akcji „Reinhardt”. W trakcie egzekucji przeprowadzonych 3 listopada w obozie na Majdanku zamordowano ponad 18 tys. Żydów, w Trawnikach ponad 10 tys. Żydów, zaś następnego dnia w Poniatowej rozstrzelano ponad 14 tys. Żydów. Łącznie w trakcie operacji „Erntefest” Niemcy zamordowali co najmniej 42 tys. osób pochodzenia żydowskiego. W KL Lublin zamordowano Żydów osadzonych na terenie obozu, ale również przyprowadzonych więźniów żydowskich z innych placówek pracy z terenu Lublina oraz komand zewnętrznych.

Niezmiernie trudno oszacować liczbę lubelskich Żydów, którym udało się przeżyć Zagładę. Na początku sierpnia 1944 roku w Lublinie zamieszkiwało około 300 Żydów, z których 15 to przedwojenni lublinianie. Do końca 1944 r. w Lublinie mieszkało ponad 3 tys. Żydów, z początkiem maja 1945 roku liczbę tę szacuje się na około 2,5 tys. osób.

Słowa kluczowe