Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

U źródeł powstania Teatru NN

Scenografia spektaklu "Inwokacja"
Scenografia spektaklu "Inwokacja" (Autor: Kubiszyn, Marta)

Żeby zrozumieć narodziny Teatru NN bardzo mocno należy podkreślić towarzyszący temu kontekst polityczny. Wybory 4 czerwca 1989 to był początek końca komunizmu. Powstał wolny senat Rzeczypospolitej, który dokonał wielkiej reformy samorządowej i można było w konsekwencji wybrać samorząd Lublina. Mieszkańcy odzyskali prawa obywatelskie. Mogli mieć zasadniczy wpływ na rozwój swojej Małej Ojczyzny.

Wtedy też duża część aktywnych ludzi wykorzystała odzyskaną wolność do budowania własnych firm. Była też grupa idealistów i marzycieli, która zaczęła tworzyć organizacje działające na rzecz dobra wspólnego. Wiele tych oddolnych inicjatyw zrodzonych wtedy w Polsce nosiło wyraźny ślad idealizmu i ducha zaczerpniętego z etosu polskiej inteligencji. Dla wielu ich twórców było to naturalne kontynuowanie ich działalności z czasów walki o wolność, ale w nowej rzeczywistości i w zupełnie nowej formie. To, co nimi kierowało, to w dużej mierze pragnienie zmieniania świata na lepszy, bez złudzeń, że pójdą za tym wielkie pieniądze i kariery.

Powstanie Teatru NN w roku 1990 zbiegło się z narodzinami nowej, wolnej Polski. Było jasne, że tamta epoka skończyła się definitywnie, i że zaczyna się w Polsce okres budowy czegoś nowego, i że trzeba wziąć współodpowiedzialność za tę rodzącą się nową rzeczywistość. Po raz pierwszy od dziesiątków lat powstało szerokie pole do autentycznej aktywności społecznej. Czułem, że można mieć wpływ na to, jak będzie wyglądała nasza Mała Ojczyzna. Był to dobry moment, żeby zostawić za sobą swoją przeszłość z lat 80., obciążoną zmaganiem się z upadającym systemem politycznym. Z jednej strony byłem jednym z twórców teatru alternatywnego „Grupa Chwilowa” zaangażowanego w artystyczny sprzeciw wobec ówczesnemu systemowi politycznemu, z drugiej strony byłem bardzo mocno związany z niezależnym ruchem wydawniczym, tworzącym w opresyjnym państwie przestrzeń wolnego słowa. To wszystko bardzo mi ciążyło, tak jak ostatnie lata upadającego komunizmu – wyjątkowo szare i pozbawione wszelkiej nadziei. Chciałem też przestać być artystą na etacie, oddzielając tworzenie Teatru od zupełnie innych zobowiązań, które można określić jako próbę bycia animatorem.

Patrząc na to, co udało się przez lata zrobić w Bramie, widać jak bardzo potrzebni są ludzie, którzy służą społecznemu dobru – potrafią mobilizować swoje otoczenie do działania w imię jakiegoś pięknego marzenia.