Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Urszula Gierszon (ur. 1956)

Urszula (Jolanta) Gierszon, pseud. „Benedykt Lubelski”, urodziła się 15 lutego 1956 roku w Lublinie. Jest córką Mariana A. Suszka i Janiny z d. Gorgol. Przede wszystkim poetka, ale ma też w swoim dorobku opowiadania, fraszki, felietony, a także recenzje i szkice. Prowadzi swój blog.

 

Spis treści

[RozwińZwiń]

BiogramBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Zajmuje się grafiką i malarstwem, ale również oddaje się pracy translatorskiej, redakcyjnej i edytorskiej. Jest współautorką kilkudziesięciu almanachów i antologii poezji i prozy. Z wykształcenia jest bibliotekarką, choć jej ścieżka zawodowa jest złożona, bo prowadzi przez Klub Międzynarodowej Prasy i Książki, gdzie była sprzedawczynią wydawnictw, a następnie przez Wojewódzką Przychodnię Stomatologiczną, w której pracowała jako… pomoc dentystyczna, by w końcu dotrzeć do Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej im. Hieronima Łopacińskiego w Lublinie, gdzie pracuje do dziś. Nie lubi „dżdżownic, zwierząt za kratami i kwiatów w doniczkach”.

W 1978 roku została przyjęta do Korespondencyjnego Klubu Młodych Pisarzy w Lublinie. Debiutowała wierszem dwa lata później na łamach „Kameny” (nr 17), jednakże wcześniej miała już doświadczenia prozatorskie. Jak wspomina na swoim blogu, pod wpływem Janka Muzykanta napisała i zilustrowała swoją pierwszą nowelę, a nawet zajęła się jej dystrybucją wśród rówieśników.

W latach 1980–1989 jako ilustratorka współpracowała z „Gazetą Domową” i „Kameną”. W tej ostatniej redagowała też kolumny młodoliterackie zatytułowane „Strony” (1986–1989), a w latach 1996–2001 „Dostrzegacz Biblioteczny”. Urszula Gierszon jest również autorką kilku indywidualnych wystaw grafiki.

Również wcześnie – podobnie jak talent literacki – objawiły się jej cechy przywódcze i zamiłowania społecznikowskie, jak żartobliwie pisze – pod wpływem propagandy systemu. Jako dziesięciolatka założyła swoją pierwszą organizację „WOSK – Walka O Sprawiedliwość Klasową (oczywiście chodziło o szkolną sprawiedliwość w klasie), produkowała zawzięcie legitymacje, rysując boginię z przepaską na oczach i wagą w dłoni. Organizacja nie przeżyła głównie z braku członków”.

W latach 1982–1983 Gierszon była członkinią grupy poetyckiej „Przestrzeń”, z którą w 1983 roku wydała broszurę Potykając się o słowo.
W 1985 roku współtworzyła Klub Literacki Młodych przy lubelskim Oddziale Związku Literatów Polskich, gdzie sprawowała także funkcję sekretarza zarządu. Była także opiekunką Koła Młodych.

W 1993 roku została sekretarzem Międzynarodowego Kongresu Poetów ARKADIA, którego była również współzałożycielką. Obecnie objęła funkcję prezesa, po śmierci Tadeusza Kwiatkowskiego-Cugowa, założyciela Stowarzyszenia. Rok później przyjęto ją do Związku Literatów Polskich, gdzie kolejno pełniła funkcję: członka zarządu Lubelskiego Oddziału w latach 1995–1998 oraz Przewodniczącej Komisji Rewizyjnej (1999–2001). Od stycznia 2007 do 30 czerwca 2009 roku była jego prezesem.
Była także wiceprezesem (2002–2004) Fundacji Ułanów i Poetów im. gen. Bolesława Wieniawy-Długoszowskiego, obecnie jest członkiem zarządu.

Od 2004 roku jest członkiem nadzwyczajnym Środowiska Żołnierzy AK i WiN „ZAPORCZYKÓW”.
Animator kultury i niestrudzona organizatorka wielu imprez i wydarzeń literackich, m.in. corocznej Wigilii Poetów i Ułanów czy Literackiego Ogólnopolskiego Konkursu Literackiego dla Dzieci i Młodzieży im. Janusza Korczaka. Pomysłodawczyni wydarzeń zorganizowanych w ramach MKP ARCADIA, we współpracy z WBP im. H. Łopacińskiego (być może cyklicznych): slamu poetyckiego „Trybuna Wolnego Słowa” (podczas „Nocy z kulturą”) oraz imprezy promującej czytelnictwo, książkę i bibliotekę wśród najmłodszych „Poranek z książką” oraz konkurs plastyczny „Biblioteka w oczach dzieci” – podczas Tygodnia Bibliotek.

Gierszon jest autorką wielokrotnie nagradzaną, laureatką kilkunastu ogólnopolskich konkursów literackich. Zdobyła m.in.: II nagrodę w Ogólnopolskim Konkursie na Opowiadanie „Otaczający nas świat” (Mielec 1986), wyróżnienie – Nagrodę Młodych za debiut książkowy w Konkursie im. J. Czechowicza (Lublin 1988), wyróżnienie w Konkursie „Poeta pamięta” (Kalisz 1999). Jej tom wierszy Adagio uhonorowano Nagrodą Główną w Konkursie Poetyckim im. Anny Kamieńskiej (Krasnystaw 2003). W 2004 roku zdobyła wyróżnienie w Ogólnopolskim Konkursie Wierszy „O Laur Klemensa Janickiego” w Poznaniu.

Jej wiersze i opowiadania przetłumaczono na bułgarski, niemiecki i ukraiński.
Recenzenci, m.in. Zenon Cieślak, doceniają malarskość i zmysłowość poezji Urszuli Gierszon. Z. Mikulski określił ją jako „uśmiech nie pogodzonej, lecz wiedzącej i bezradnej melancholii”. Poetka nie pretenduje do roli wieszcza biorącego odpowiedzialność za świat, ale czuje się odpowiedzialna za słowo. W jednym z wywiadów powiedziała, że „Siła słowa polega na tym, że przemawia ono bezpośrednio do wszystkich zmysłów i jest ponad nimi. (…) Może być śmiertelną bronią i delikatną materią”.
 

Dorobek poetyckiBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Jej dorobek poetycki tworzą tomy:

Siedem barw płomienia (1987)
Białe rękawiczki (1990)
Miasto dziewięciu bram (1993)
Słowo w milczeniu dojrzewa (1999)
Adagio (2002)
Ziarno ruty rzucam w ogień (2005)
Wiersze patriotyczne (2007)
Tak bardzo Go nie ma (2008).

Z nagrodzonego tomu Adagio pochodzi przytoczony wiersz:

Czy tylko oddech?
Ja wieża-baba misternie ułożona
z klocków w bawialni Pana Odlana z formy
jak seryjny produkt Co jest spoiwem mojej
układanki? Na pewno nie wolna wola - o niej
często wolę nie pamiętać Nie dusza - ona
jak piasek w klepsydrze ciała przelewa się
na druga stronę Uleci duch kędy będzie
chciał Co trzyma? Co wiąże atomy tak mocno?

 
Część wierszy, opowiadań i publikacji jej autorstwa zawarta jest w pracach zbiorowych, choćby w: Pięknie nieposkromionym ( Lublin 2000) – wybór M.J. Kawałko, L.J. Okoń, S. Popek, antologii Pięć wieków poezji o Lublinie (Lublin 2002) – wstęp, wybór i oprac. W. Michalski czy Kto Ojczyźnie służy, antologii poezji patriotycznej wydanej w XX rocznicę śmierci ks. Jerzego Popiełuszki  (Lublin 2004) – wybór i oprac. J.B. Sprawka.

Działalność kulturalna i artystyczna Gierszon została doceniona także przez władze państwowe. W 1997 roku otrzymała odznakę Zasłużony Działacz Kultury. Przyznano jej również Nagrodę Kulturalną Województwa Lubelskiego w 2004 i Nagrodę Prezydenta Miasta Lublina w roku 2006 za osiągnięcia artystyczne w sezonie 2005/2006. Otrzymała także Medal Prezydenta Miasta Lublina w 2007 roku. Poetkę odznaczono w 2008 roku Złotym Krzyżem Zasługi, a sześć lat wcześniej Srebrnym Krzyżem Zasługi.
 


 

Opracowała Urszula Gorzelak

 

LiteraturaBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Makarski H., Dorobek poetów z kręgu Lubelskiego Oddziału ZLP (1983–1997), [w:] Łukowski S.A. (oprac.), Z dziejów ruchu literackiego na Lubelszczyźnie. Szkice i wspomnienia, Lublin 1998.                
Smolarz J., Pisarze współcześni regionu lubelskiego: leksykon, Lublin 1999.     

 

Słowa kluczowe