Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Teatr im. Hansa Christiana Andersena w Lublinie – historia instytucji

Teatr Teatr im. H. Ch. Andersena to jedyny w Lublinie teatr dziecięcy prowadzący regularną, repertuarową działalność. Swoją siedzibę ma na Starym Mieście, w jednym ze skrzydeł klasztoru Dominikanów. Od powstania w 1954 roku (pod nazwą Teatr Lalki i Aktora) do dnia dzisiejszego nieprzerwanie wprowadza w magiczny świat teatru najmłodszych mieszkańców miasta.

Spis treści

[RozwińZwiń]

Teatr Lalki i Aktora w Lublinie (1954-1964)


Lubelski teatr dziecięcy rozpoczął swoją działalność 6 grudnia 1954 roku premierą przedstawienia Andrzeja Ejsmunda pod tytułem Złota Kula, w reżyserii Maryli Kedry. Teatr Lalki i Aktora – bo pod taką nazwą startował dzisiejszy teatr im. Andersena – swoją siedzibę znalazł przy ulicy Dominikańskiej na Starym Mieście, w jednym ze skrzydeł klasztoru Dominikanów. Od 1957 roku – kiedy ostatecznie otwarto wyremontowaną i przystosowaną do wymogów teatru zabytkową klasztorną salę – teatr rozpoczyna aktywną działalność. Założycielką teatru i jego pierwszym dyrektorem (w latach 1954-1958) była Maryla Kędra. W latach 1958-1974 funkcję dyrektora i głównego reżysera Teatru Lalki i Aktora pełnił Stanisław Ochmański. Gdy na scenach polskich na początku lat sześćdziesiątych wszechwładnie panowały wielkie (...) widowiska, teatr lubelski pierwszy zaproponował kameralne formy lalkarskie, wysuwając na plan pierwszy aktorskie działania lalką [1] – pisał o długiej i owocnej kadencji dyrektora historyk teatru lalek Henryk Jurkowski – Ważnym nurtem pracy artystycznej był repertuar ludowy i staropolski. Dzięki staraniom Ochmańskiego z lubelskim teatrem związało się wielu wybitnych autorów i artystów (m. in. Jan Wilkowski, Bohdan Butenko, Henri Poulain, Adam Kilian, Jan Dorman, Zenobiusz Strzelecki, Henryk Jurkowski), muzykę do przedstawień pisali m. in. Krzysztof Penderecki i Stanisław Radwan, a Teatr Lalki i Aktora (w 1960 roku) stał się instytucją państwową.

Teatr im. H. Ch. Andersena (od 1964)


W 1964 roku Teatr Lalki i Aktora przyjął imię Hansa Christiana Andersena. Po długoletniej kadencji Stanisława Ochmańskiego kolejne jego dyrekcje sprawowali: Mieczysław Ciesielski (1974-1980), Włodzimierz Fełenczak (kierownik artystyczny, 1974-1979), Tomasz Jaworski (dyrektor i kierownik artystyczny, 1980-1990), Zdzisław Rej (dyrektor 1991-99 i kierownik artystyczny 1990-1991). W ciągu kolejnych z Teatrem Andersena współpracowali m. in.: Andrzej Szulc, Rajmund Strzelecki, Wiesław Jurkowski, Teresa Targońska, Leszek Mądzik, Edward Lutczyn, Mikołaj Malesza, Kain May, Jarosław Koziara (scenografowie) i Tomasz Jaworski, Ewa Sokół-Malesza, Alina Gielniewska, Jerzy Bielunas (reżyseria). Od 1999 roku pod kierownictwem Włodzimierza Fełenczaka Teatr im. Andersena twórczo kontynuuje swój wyrazisty program artystyczny. W jego repertuarze teksty o współczesnej problematyce (takie jak: Opowieści z Królestwa Lailonii Leszka Kołakowskiego, albo poetyckie sztuki Joanny Kulmowej) sąsiadują z realizacjami klasycznych baśni i bajek. Jesteśmy teatrem dialogu po obu stronach rampy– mówią o swoich założeniach artyści. Współczesny Teatr Andersena to teatr konsekwentnie wprowadzający nową dramaturgię i nie bojący się różnorodności tematycznej ani mieszania konwencji. Syntetyczny teatr poetycki oparty na korczakowskim myśleniu, że "dziecko to też człowiek [2]. Od 2001 roku Teatr organizuje międzynarodowy festiwal spektakli bożonarodzeniowych „Betlejem Lubelskie”. Od 1 września 2007 roku na stanowisku dyrektora teatru nastąpiła zmiana, funkcję Dyrektora Naczelnego i Artystycznego pełni Arkadiusz Klucznik, związany do tej pory z Teatrem Dzieci Zagłębia w Będzinie.

Literatura


Frankowska B.,Czterdzieści lat twórczości Włodzimierza Fełenczaka
Rogacki H. I., Teatru Andersena żywot czterdziestoletni, Lublin 1994.
www.teatrandersena.pl

Przypisy


[1] H. Jurkowski: „Dzieje teatru lalek. Od wielkiej reformy do współczesności”. Warszawa 1984, s. 187, [za:] Rogacki H. I., Teatru Andersena żywot czterdziestoletni, Lublin 1994
[2] www.teatrandersena.pl

 

Opracował Grzegorz Kondrasiuk