Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

„Spotkania. Niezależne Pismo Młodych Katolików” – kalendarium

Kalendarium wydarzeń związanych z powstaniem i działalnością pisma „Spotkania. Niezależne Pismo Młodych Katolików” w Lublinie, opracowane przez Macieja Sobieraja.
 

1969–1975 – studia na KUL-u podejmują przyszli animatorzy środowiska „Spotkań” (Maciej Sobieraj, Janusz Krupski, Bogdan Borusewicz, Piotr Jegliński, Waldemar Wichrowski, Janusz Drob, Eugeniusz Niebelski, Jan Andrzej Stepek, Ilona Lesik, Wiesław Lesik, Józef Lewicki, Krzysztof Gębura, Stefan Szaciłowski, Marian Piłka, Wit Wojtowicz, Paweł Nowacki, Wojciech Samoliński, Anna Żórawska, Michał Zulauf, Zdzisław Bradel, Krzysztof Żórawski, Piotr Kałużyński, Ewa Kurek, Danuta Filarska, Krzysztof Paczuski, Zenon Mazurczak).

1971? – powielanie metodą fotograficzną paryskiej „Kultury” (Piotr Jegliński, Bogdan Borusewicz, Janusz Krupski).

1972/1973 i 1973/1974 – prezesami Koła Naukowego Historyków Studentów zostają Maciej Sobieraj i Janusz Krupski (inni członkowie Koła: Piotr Jegliński, Janusz Drob, Bogdan Borusewicz, Eugeniusz Niebelski, Waldemar Wichrowski, Jan Andrzej Stepek, Ilona Lesik, Józef Lewicki, Krzysztof Gębura, Marian Piłka, Ewa Kurek).

1972
Pod koniec roku do Lublina przybywa o. Ludwik Wiśniewski i tworzy Duszpasterstwo Akademickie przy kościele oo. dominikanów.

1973
Marzec/kwiecień – grupa studentów KUL skupiona wokół Janusza Krupskiego przeprowadza akcję przeciwko powołaniu Socjalistycznego Zrzeszenia Studentów Polskich na KUL.
– Podjęcie na KUL-u wykładów z najnowszej historii Polski przez Władysława Bartoszewskiego.
– Środowisko współtworzą także pracownicy naukowi KUL: Adam Stanowski, Zdzisław Szpakowski, Bożena Wronikowska, Wojciech Chudy, Jan Krzemiński, Janusz Bazydło, Adam Konderak, Czesław i Ewa Deptułowie, ks. Kazimierz Ryczan.

1974
Powstanie w Lublinie oddziału „Więzi” (Zdzisław Szpakowski i Janusz Bazydło).
Maj – zorganizowanie Kullages (udział w tym studenckim święcie wielu niezależnych twórców: piosenkarzy, aktorów, zespołów, kabaretów).
Do Francji wyjeżdża Piotr Jegliński, który ma zorganizować pomoc finansową na zakup powielacza.

1975
Proces i skazanie na więzienie Stanisława Kruszyńskiego.

1975–1985 – funkcjonowanie w mieszkaniach Bożeny i Janusza Wronikowskich nieformalnego klubu „Spotkań”, gdzie gośćmi byli m.in. znani działacze opozycyjni.

1975/1976 – zbieranie podpisów pod listem protestacyjnym przeciwko zmianom w konstytucji.

1976
Wiosna – rozmowa z Kuroniem i nieudana próba przekonania go do drukowania podziemnego pisma.
Majdo Polski zostaje sprowadzony z Londynu pierwszy powielacz spirytusowy (od Piotra Jeglińskiego).
Wyjazd na pogrzeb Stanisława Pyjasa do Krakowa (uniemożliwiony przez SB w Stalowej Woli).

Czerwiec–grudzień – wyjazdy do Radomia z pomocą dla represjonowanych robotników – uczestników strajku czerwcowego.
Lipiec–grudzień – powielanie Biuletynów KOR.
16 lipca – spotkanie w Świętej Annie młodzieży z duszpasterstw gdańskiego i lubelskiego (m.in. Aleksander Hall, Janusz Krupski, Marian Piłka) i zredagowanie listu do Prymasa Polski informującego o podjęciu inicjatywy wspierającej represjonowanych robotnikach Radomia i Ursusa, jak również gromadzenia informacji o formach represji stosowanych przez władze komunistyczne i udzielania pomocy materialnej pozbawionym pracy ludziom.
Powielono Folwark zwierzęcy Orwella. Książkę wydrukowano w mieszkaniu znajdującym się przy ulicy Sienkiewicza w Lublinie.
Nawiązanie współpracy ze środowiskiem Duszpasterstwa Akademickiego u oo. dominikanów w Krakowie (m.in. Wojciech Oracz, Józef Ruszar).

1976–1988 – ścisła współpraca Piotra Jeglińskiego z Radiem Wolna Europa, który otrzymuje regularnie – ukryte w specjalnych schowkach – mikrofilmy z dokumentami dotyczącymi działalności opozycyjnej w Polsce i zwrotnie przesyła także w podobny sposób teksty do „Spotkań”.
Jesień – powielenie pierwszego numeru „Zapisu” (w mieszkaniu państwa Stepków) z określeniem wydawcy Nieocenzurowana Oficyna Wydawnicza (pod nieco zmienioną nazwą Niezależna Oficyna Wydawnicza dała początek NOW-ej). Lubelskie środowisko wydrukowało trzy pierwsze numery „Zapisu”.
Zima – Janusz Krupski przekazuje na prośbę Antoniego Macierewicza pierwszy powielacz do Warszawy. Od tej pory ten powielacz będzie służył KOR-owi.

1977
Luty – Antoni Macierewicz informuje Janusza Krupskiego, że powstaje niezależne pismo i że środowisko lubelskie może je drukować.

1977–1989 – ścisła współpraca środowiska „Spotkań” z katolickimi środowiskami warszawskiej „Więzi”, krakowskiego „Znaku” i „Tygodnika Powszechnego”, oraz z tamtejszymi KIK-ami.
Maj – Piotr Jegliński przekazuje Januszowi Krupskiemu drugi spirytusowy powielacz, który również został zainstalowany w Warszawie.
Lipiec – zostaje wydany pierwszy numer „Zapisu”.
Wrzesień – zostaje ukończony pierwszy numer „Spotkań”. Pismo wydrukowano na spirytusowym powielaczu, który nazywany był „Zuzia”.
27 września – założenie na środowisko sprawy operacyjnego rozpracowania pod kryptonimem „Redaktorzy”.
Jesień – utworzenie w Paryżu przez Piotra Jeglińskiego wydawnictwa Editions Spotkania (początkowo przedruki „Spotkań” i Biblioteki „Spotkań”, następnie wydawanie także oryginalnych tytułów, które były w kraju przedrukowywane).
Październikukazuje się 1 numer „Spotkań”.
Grudzień ukazuje się 2 numer „Spotkań”. Numer został wydrukowany w mieszkaniu Stefana Szaciłowskiego.

1978
Kwiecień –
ukazuje się 3 numer „Spotkań”.
Lipiec – ukazuje się 4 numer „Spotkań”.
Październik – ukazuje się 5 numer „Spotkań”.
Wpadka kanału przerzutowego przez Drezno i zdrada Kazimierza Charzewskiego.
Przerzucenie powielenia 2. i 3. numeru „Zapisu”, oraz 2. i 3. numeru „Spotkań” do Zagnańska k. Kielc.
Wydanie w ramach Biblioteki „Spotkań” pierwszej książki Bohdana Madeja Polska w orbicie Związku Radzieckiego.

1978–1980 – współpracownicy „Spotkań” – Adam Stanowski, Zdzisław Szpakowski, Czesław Zgorzelski – aktywnie angażują się w działalność Towarzystwa Kursów Naukowych oraz w prowadzenie wykładów na „Latającym Uniwersytecie”.

1978–1988papież Jan Paweł II otrzymuje regularnie „Spotkania” i książki „Spotkań” za pośrednictwem ks. prof. Tadeusza Stycznia.

1979
Lipiec – ukazuje się 8 numer „Spotkań”.
– wydanie w języku czeskim papieskiej encykliki Redemptor hominis i jej przerzut do Czechosłowacji.
Sierpień – udział w pieszej pielgrzymce na Jasną Górę z Wąwolnicy i Lublina pod przewodnictwem o. Ludwika Wiśniewskiego.
Październik – ukazuje się 9 numer „Spotkań”.

1980 – ukazuje się 11 numer „Spotkań”.
Sierpień – udział w pieszej pielgrzymce na Jasną Górę z Wąwolnicy i Lublina pod przewodnictwem o. Ludwika Wiśniewskiego.
– głodówki protestacyjne (kwestia uwolnienia działacza chłopskiego Jana Kozłowskiego) i solidaryzujące się z robotnikami Wybrzeża z udziałem przedstawicieli środowiska „Spotkań” w Lublinie (w kościele pw. św. Ducha) i Stalowej Woli.

1980/1981 – aktywne włączenie się przedstawicieli środowiska „Spotkań” w powołanie struktur „Solidarności” i „Solidarności” Rolników Indywidualnych na Lubelszczyźnie i w innych regionach Polski (m.in. w Gdańsku i Szczecinie).

1981
– ukazuje się 15 numer „Spotkań”.
– ukazuje się 16 numer „Spotkań”.
– o. Ludwik Wiśniewski opuszcza Lublin i wyjeżdża do Wrocławia.
13 grudniainternowanie wielu członków środowiska „Spotkań”.

1982 – ukazuje się podwójny 17/18 numer „Spotkań”.
Podjęcie działalności edytorskiej przez ukrywających się i nieinternowanych członków środowiska „Spotkań”.
Lipiec – ukazuje się podwójny, 19/20 numer „Spotkań”.

1982–1985 – Piotr Jegliński uczestniczy w wielu akcjach wspierających działalność podziemną w Polsce, m.in. poprzez wysyłanie nad Polskę balonów z literaturą emigracyjną oraz wrzucanie z wód międzynarodowych pakietów, także z wydawnictwami emigracyjnymi.
Październik – internowanie Janusza Krupskiego (do 8 grudnia) i Jana A. Stepka przez funkcjonariuszy komórki „D” Departamentu IV MSW kierowanej przez kpt. Piotrowskiego.

1983
21 stycznia – porwanie Janusza Krupskiego, wywiezienie go do Puszczy Kampinoskiej i oblanie żrącą substancją.
Wiosna/lato – ukazuje się podwójny, 21/22 numer „Spotkań”. Był to zarazem pierwszy numer „Spotkań” zredagowany po stanie wojennym.
– ukazuje się 23 numer „Spotkań”, 24 i 25 numer „Spotkań”.

1984
ukazuje się 26 numer „Spotkań”.
ukazuje się podwójny, 27/28 numer „Spotkań”.

1985
– ukazuje się podwójny, 29/30 numer „Spotkań”.

1986
ukazuje się 31 numer „Spotkań”.

1987
ukazuje się 32 numer „Spotkań”.
ukazuje się podwójny, 33/34 numer „Spotkań”.

1988
ukazuje się 35 numer „Spotkań”.

1989
– ukazuje się 36 numer „Spotkań”.
aktywne włączenie się przedstawicieli środowiska „Spotkań” w ostateczny demontaż systemu komunistycznego w Polsce.

1990
– przeniesienie do Polski paryskiej oficyny Editions Spotkania.

 

Opracowanie: M. Sobieraj

 

Zdjęcia

Wideo

Historie mówione

Inne materiały

Słowa kluczowe