Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” w Lublinie jest samorządową instytucją kultury działającą na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Marek Arnsztajn (1855–1930)

Marek (Mordko) Arnsztajn – lekarz, działacz społeczny i polityczny; mąż poetki Franciszki Arnsztajnowej, ojciec Jana Arnsztajna.

 

Spis treści

[RozwińZwiń]

Młodość i wykształcenieBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Urodził się w Lublinie 13 października 1855 roku, w rodzinie żydowskiej. Uczęszczał do Gimnazjum im. Stefana Batorego, gdzie w 1876 roku złożył egzamin dojrzałości. Studia medyczne ukończył na Uniwersytecie Warszawskim w 1883 roku, a praktykę lekarską pogłębiał w czasie rocznego stażu w Wiedniu, Berlinie oraz Paryżu.
Po powrocie do kraju w 1884 roku, osiadł na stałe w Lublinie, gdzie przez krótki czas pełnił funkcję ordynatora w szpitalu św. Jana oraz szpitalu żydowskim, następnie otworzył własną praktykę lekarską.

Lekarz ubogichBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Zdobył szczególną popularność wśród ubogiej ludności Lublina, którą często leczył za darmo i wspomagał materialnie. Odbywał liczne szkolenia zagraniczne, m.in. w 1891 roku w Berlinie, gdzie zaznajamiał się z leczeniem gruźlicy metodą Kocha. W 1913 roku jako przedstawiciel Lubelskiego Towarzystwa Lekarskiego uczestniczył w obradach Międzynarodowego Kongresu Lekarskiego w Londynie. W pracy zawodowej wykorzystywał najnowsze zdobycze nauki medycznej. Przynależność od 1884 roku do Lubelskiego Towarzystwa Lekarskiego umożliwiła mu także zajmowanie się pracą naukową. Na posiedzeniach Towarzystwa wygłaszał referaty i przedstawiał opisy przypadków klinicznych zarówno z zakresu swojej specjalności – ginekologii – ale także z interny, pediatrii, neurologii oraz chorób zakaźnych. Na zebraniach Towarzystwa wypowiadał się często w ważnych sprawach społecznych i medycznych. W okresie międzywojennym był także członkiem Stowarzyszenia Lekarzy Polskich. Był jednym z pierwszych popularyzatorów metody operacyjnej w ginekologii.

Działalność politycznaBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

W okresie zaborów brał żywy udział w ruchu konspiracyjnym, a jego mieszkanie przy ulicy Złotej 2 było ośrodkiem pracy patriotycznej i niepodległościowej. Jawną aktywność polityczną rozwinął w okresie rewolucji 1905–1907. Związany ideowo i organizacyjnie z Postępową Demokracją, uczestniczył w prowadzonych przez nią kampaniach propagandowych podczas kolejnych wyborów do rosyjskiej Dumy. W 1906 roku startował w wyborach do I Dumy, zwyciężając wprawdzie w pierwszej turze głosowania miejskiego, przegrywając jednak w wyborach gubernialnych. Działał także prężnie na polu oświatowym. Był jednym z założycieli znanego w Lublinie Towarzystwa Szerzenia Oświaty „Światło” propagującego idee patriotyczne i niepodległościowe. Wchodził w skład Komisji Rewizyjnej i zarządu Koła Lubelskiego. Był także jednym z organizatorów i członków założonej w 1918 roku Rady Szkolnej w Lublinie.
Marek Arnsztajn zmarł 26 kwietnia 1930 roku w Warszawie. Został pochowany na cmentarzu żydowskim w Lublinie. W jego pogrzebie uczestniczyło ponad dziesięć tysięcy osób. Za trumną szedł prezydent miasta, wszyscy dygnitarze wojewódzcy i miejscy, cała inteligencja polska i żydowska oraz niezliczone rzesze pacjentów i podopiecznych.
 

Źródło: „Scriptores. Czechowicz. W poszukiwaniu ukrytego miasta”, t. 1.

LiteraturaBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Dziemski B., Marek Arnsztajn (1855–1930), członek honorowy Lubelskiego Towarzystwa Lekarskiego, „Archiwum Historii Medycyny” 1961, z. 1.
Bielski K., Most nad czasem, Lublin 1963.
Gralewski W., Ogniste koła, Lublin 1963.

„Scriptores. Czechowicz. W poszukiwaniu ukrytego miasta”, t. 1, Lublin 2006.

 

Powiązane artykuły

Zdjęcia

Wideo

Audio

Inne materiały

Słowa kluczowe