Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Lubelskie Studio Teatralne

Lubelskie Studio Teatralne było instytucją miejską istniejącą od 1987 roku. Jego siedzibą była Brama Grodzka w Lublinie. Działały tu cztery teatry: Teatr Wizji i Ruchu, Scena 6, Teatr Provisorium i Grupa Chwilowa. Pierwszym dyrektorem LST był Sławomir Jankowski, pełnił tę funkcję do roku 1989. Jego miejsce zajął Aleksander Szpecht, który kierował LST do 1991 roku.
Placówka upowszechniająca kulturę, działająca na prawach domu kultury. Głównym polem działania była praca twórcza nad przygotowaniem spektakli i ich prezentacja1.

 

Spis treści

[RozwińZwiń]

Okoliczności powstania

Lubelskie Studio Teatralne, decyzją ówczesnych władz Lublina, powstało w grudniu 1986 roku. Wtedy do zajmującego wcześniej pomieszczenia w Bramie Grodzkiej Teatru Wizji i Ruchu dołączyły trzy teatry, które w połowie lat 70. powstały w Akademickim Centrum Kultury UMCS „Chatka Żaka”. Była to Grupa Chwilowa, Scena 6 i teatr Provisorium.
„Najpierw, po «wyrzuceniu» z «Chatki Żaka», 2 stycznia 1984 roku przeszliśmy do Lubelskiego Domu Kultury – patrząc w swój stary dowód osobisty, wspomina założyciel teatru Scena 6, Henryk Kowalczyk. – Po dwóch latach, 1 stycznia 1987 roku, przenieśliśmy się do Lubelskiego Studia Teatralnego, tam na Grodzkiej, gdzie teraz jest Tomasz Pietrasiewicz i Teatr NN”2. Lubelskie Studio Teatralne – do 31 maja 1991 roku. Od 1 czerwca 1991 roku – Centrum Kultury w Lublinie.

Sławomir Jankowski, pierwszy dyrektor LST: „Myślę, że teatry: Scena 6, Grupa Chwilowa i Provisorium zostały wyrzucone z «Chatki Żaka» po prostu przez władze uczelni. Tym bardziej, że jeżeli nie wszyscy, to znakomita część pokończyła studia i przestali być grupami studenckimi. Nie bardzo było wiadomo, co dalej z nimi zrobić, bo tak naprawdę władza najchętniej zlikwidowałaby je. Zabrakło im odwagi. Zatem był taki pomysł władzy, że jeżeli ich się zamknie w jakąś strukturę administracyjną, jeżeli ich się jakoś «uklepie», to łatwiej będzie nimi sterować. Łatwiej kontroluje się opozycję opisaną, zamkniętą w jakąś formułę niż takimi wolnymi ludźmi, którzy jak chcą, to robią. Jak nie chcą, nie robią. Myślę, że to był główny powód, dla którego Lubelskie Studio Teatralne powstało”3.

Działalność instytucji

Scena 6, Provisorium i Grupa Chwilowa, podobnie jak Teatr Wizji i Ruchu kontynuowały w LST swoją działalność teatralną. Ich liderzy, poza kierownikiem TWiR, Jerzym Leszczyńskim, który wyjechał z Lublina, stanowili Radę Artystyczną instytucji.
Sławomir Jankowski: „Ja jako dyrektor odpowiadałem za całość. Natomiast wiadomo było, że się nie będę zajmował artystyką. Nie byłem do tego. Ja miałem zapewnić taką logistykę miejsca i przedsięwzięcia”4.
Kadencja Sławomira Jankowskiego na stanowisku dyrektora LST trwała do roku 1989. LST kontynuowało, a jednocześnie zakończyło swoją działalność już za kierownictwa Aleksandra Szpechta, który w roku 1991 został dyrektorem Centrum Kultury w Lublinie w budynku przy ulicy Peowiaków. Lubelskie Studio Teatralno przestało istnieć, zaś w Bramie Grodzkiej od roku 1992 mieści się Teatr NN.

Lista osób zatrudnionych w Lubelskim Studio Teatralnym (1987–1988)

TEATR WIZJI I RUCHU
Irena Małecka – kierownik artystyczny
Halina Studniarz – instruktor
Sławomir Furtak – instruktor
Dariusz Kamiński – instruktor
Jolanta Mazurkiewicz – instruktor
Mirosław Olszówka – instruktor
Ewa Prokopczuk – instruktor
Ewa Gofroń – instruktor
Grażyna Kowalik – instruktor
Beata Krzyśpiak – instruktor
Anna Dudziacha – instruktor stażysta

 

SCENA 6
Henryk Kowalczyk – kierownik artystyczny
Urszula Brytan – instruktor
Roman Baranowski – instruktor
Mirosława Jaworska – instruktor
Jacek Wilczyński – instruktor
Witold Dąbrowski – instruktor

 

PROVISORIUM
Janusz Opryński – kierownik artystyczny
Jacek Brzeziński – instruktor
Andrzej Mathiasz – instruktor
Jan Kłoczowski – instruktor
Teresa Karbownik – instruktor

 

GRUPA CHWILOWA
Krzysztof Borowiec – kierownik artystyczny
Jerzy Lużyński – instruktor
Tomasz Pietrasiewicz – instruktor
Jerzy Rarot – instruktor
Elżbieta Bojanowska – instruktor
Grzegorz Linkowski – instruktor
Jan Hudzik – instruktor
Renata Dziedzic – instruktor

 

 
Opracowała Agnieszka Góra
(na podstawie relacji mówionej Sławomira Jankowskiego
zarejestrowanej w ramach programu „Historia Mówiona”
realizowanego w Ośrodku „Brama Grodzka – Teatr NN”)

Przypisy

1 Wojtek Machajek, Teatry z ulicy Grodzkiej, „Dzień”, 18.04.1990.

2 Rozmowa z Henrykiem Kowalczykiem przeprowadzona przez Agnieszkę Górę w Wojewódzkim Domu Kultury w roku 2011.
3 Rozmowa ze Sławomirem Jankowskim zarejestrowana w ramach programu „Historia Mówiona” realizowanego w Ośrodku „Brama Grodzka – Teatr NN”, Lublin 25.02.2013.
4 Tamże.

Powiązane artykuły

Zdjęcia

Audio

Historie mówione

Inne materiały

Słowa kluczowe