Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Lubelski Lipiec '80 – bibliografia

Artykuły tematyczne i rocznicowe związane z wydarzeniami Lubelskiego Lipca '80.

 

Spis treści

[RozwińZwiń]

Opracowania i artykuły

Brzuszkiewicz J., Czarna owca z PKP. Lubelski Lipiec. Janusz Iwaszko, [w:] „Gazeta Wyborcza. Lublin” 1995, nr 158.

Brzuszkiewicz J., Kryształowy człowiek. Lubelski Lipiec. Alfred Bondos, [w:] „Gazeta Wyborcza. Lublin” 1995, nr 158.

Chudy W., Relacje – dokumenty, [w:] „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.

Choma M., Strajk lubelskich kolejarzy w lipcu 1980, [w:] „Biuletyn Instytutu Pamięci Narodowej” grudzień 2002, nr 12 (23).

Dąbrowski M., Lubelski lipiec 1980, Lublin 2000.

Dąbrowski M., Lubelski lipiec, [w:] „Tygodnik AWS” 1998.

Haponiuk M., O babie, co się wychylała. Lubelski Lipiec. Zofia Bartkiewicz, [w:] „Gazeta Wyborcza. Lublin” 1995, nr 157.

Jadczak S., Diariusz lipcowych dni, [w:] „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.

Lewandowska K., Pierwszy przewodniczący. Lubelski Lipiec. Czesław Niezgoda, [w:] „Gazeta Wyborcza. Lublin” 1995, nr 165.

Kaczor J. [red.], Przed sierpniem był lipiec 80. Materiały z sympozjum „Historia i teraźniejszość Solidarności na Lubelszczyźnie”, Zarząd Regionu Środkowowschodniego NSZZ „Solidarność”, Lublin 2000.

Kaczyński A., Lubelski lipiec 1980, [w:] „Tygodnik Solidarność” 1981, nr 15.

Karpuś P., Kozłowski S., Zieliński M., Żuk A., Przyczyny lipca ’80, [w:] „Kamena” 1981, nr 3.

Main I., Trudne świętowanie. Konflikty wokół obchodów świąt państwowych i kościelnych w Lublinie (1944–1989), TRIO, Warszawa 2004.

Niewczas A., Kalendarium, [w:] „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.

Pleszczyński J., Partyjny na stare lata. Lubelski Lipiec. Mieczysław Łazarz, [w:] „Gazeta Wyborcza. Lublin” 18.07.1995.

Pleszczyński J., Uwikłany w komunizm. Lubelski Lipiec. Władysław Kruk, [w:] „Gazeta Wyborcza. Lublin” 1995, nr 160.

Pomorski J., Przed Sierpniem był Lipiec, [w:] „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.

Stankiewicz K., W rok po lubelskim lipcu, [w:] „Kurier Lubelski” 1981.

Artykuły z 2010 roku

Dunajska A., Zaczęło się w lipcu, „Kurier Lubelski” 8.07.2010.
Mag, Nowy krzyż, pomnik i dwa koncerty na okrągłą rocznicę strajków, „Dziennik Wschodni” 8.07.2010.
Dunajska A., Monument z brązu na 30. rocznicę Lipca, „Kurier Lubelski” 2.07.2010.
Tyczyński P., Lubelskie strajki w kulturze obrazkowej, „Dziennik Wschodni” 6.07.2010.
Bożko M., Zaczęło się od kotleta, „Dziennik Wschodni” 9.07.2010.
Bożko M., Pierwszy był Świdnik, „Dziennik Wschodni” 1.07.2010.
Bielesz M., Wałęsa walnął drzwiami, „Gazeta Wyborcza. Lublin” 10–11.07.2010.
Skomra S., Chłopcy z tamtych lat. Strajk ze skręconą nogą, „Gazeta Wyborcza. Lublin” 7.07.2010.
Brzuszkiewicz J., Bez nas nie byłoby Sierpnia, „Gazeta Wyborcza. Lublin” 9.07.2010.
Adamaszek K., Misje Kazimierza Iwaszki, „Gazeta Wyborcza. Lublin” 13.07.2010.
Dunajska A., Monument z brązu na 30. rocznicę Lipca, „Kurier Lubelski” 2.07.2010.
Szlachetka M., Nie masz co się śpieszyć, zakład stoi, „Gazeta Wyborcza. Lublin” 12.07.2010.
Skomra S., Strajk przez przywileje elit, „Gazeta Wyborcza. Lublin” 8.07.2010.

 

PRELUDIUM

Polska krajem pokoju – medal za zasługi w krzewieniu pokoju i praw człowieka dla Edwarda Gierka, „Kurier Lubelski” 1980, nr 147.
(INF. WŁ.), Z obrad egzekutywy KW PZPR w Lublinie. Ocena aktualnych problemów społeczno-politycznych i gospodarczych województwa, „Sztandar Ludu” 1980, nr 136.
Karpus P., Kozłowski S.G., Zieliński M., Żuk A., Przyczyny lipca '80, „Kamena” 1981, nr 3.
Mańkowska A., Sięgając głębiej. Po pięciu miesiącach w gospodarce regionu, „Sztandar Ludu” 1980, nr 136.
Sielezin R.J., Geneza konfliktu lipcowego na Lubelszczyźnie w 1980 r. Aspekt ekonomiczny, „Śląski Kwartalnik Historyczny SOBÓTKA” 2004, nr 3.
Stanowski A., Wydarzenia lipcowe – źródła, mechanizmy, następstwa, „Miesiące” 1981, nr 1.

PRZEBIEG

Dąbek P., Kruk W., Apel do mieszkańców miasta Lublina, „Kurier Lubelski” 1980, nr 156.
Jadczak S., Diariusz lipcowych dni, „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.
Niewczas A., Kalendarium, „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.
Wiśniewski L., Optyka lipca. Prasa PRL o strajkach lubelskich, „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.
Samoliński W., Prasa lubelska w czasie strajków lipcowych, „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.
Pomorski J., Przed Sierpniem był Lipiec, „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.
Chudy W. [oprac.], Relacje – dokumenty, „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.
Puczek Z., Wspomnienia z pierwszego strajku, „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.
Stanowski A., Wydarzenia lipcowe – źródła, mechanizmy, następstwa, „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.
Narada aktywu partyjno-gospodarczego w Komitecie Centralnym partii, „Sztandar Ludu” 1980, nr 151.
(INF. WŁ.), I Sekretarz KC PZPR Edward Gierek z wizytą na ziemi Manifestu PKWN, „Sztandar Ludu” 1980, nr 157.
Dąbek P., Kruk W., Apel do mieszkańców Lublina, „Sztandar Ludu” 1980, nr 158.
Komunikat z posiedzenia Biura Politycznego KC PZPR w dniu 18 VII 1980 r. w sprawie sytuacji w Lublinie, „Sztandar Ludu” 1980, nr 158.
(INF. WŁ.), Plenum KW PZPR w Lublinie. Ocena sytuacji i wnioski na dziś i jutro, „Sztandar Ludu” 1980, nr 158.
Listy do redakcji i wypowiedzi, „Sztandar Ludu” 1980, nr 158.
Ludzie pragną porządku – porządek zależy od ludzi, „Sztandar Ludu” 1980, nr 159.
(INF. WŁ.), W zakładach pracy, „Sztandar Ludu” 1980, nr 159.
Przedstawiciele władz centralnych przebywali w Lublinie, „Sztandar Ludu” 1980, nr 160.
(INF. WŁ.), W zakładach pracy w regionie, „Sztandar Ludu” 1980, nr 161.
(z), Wokół wniosków płynących z ostatnich dni, „Sztandar Ludu” 1980, nr 161.
Narada w Komitecie Centralnym pod przewodnictwem I sekretarza tow. Edwarda Gierka, „Sztandar Ludu” 1980, nr 162.
Spojrzenie na listę płac, „Sztandar Ludu” 1980, nr 162.
(PAP), Posiedzenie Rady Ministrów, „Sztandar Ludu” 1980, nr 162.
Kalendarium. Lipiec 1980 – sierpień 1984, „Sztandar Ludu” 1984, nr 206.
Sukiennik J., Trzy dni w lokomotywowni, „Za i Przeciw” 1981, nr 29.
Kamiński J. [oprac.], Polskie lato: kalendarium wydarzeń, „Zeszyty Historyczne” 1982, nr 60.
Bortnowski S., Lublin: jak to było naprawdę?, „Życie Literackie” 1981, nr 50.

KONSEKWENCJE

(ac), Praca i wypoczynek świdnickiej załogi, „Kurier Lubelski” 1980, nr 161.
(ac), WSK Świdnik – konferencja Samorządu Robotniczego, „Kurier Lubelski” 1980, nr 163.
Stanowski A., Wydarzenia lipcowe – źródła, mechanizmy, następstwa, „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.
Słobodzianek A., Kniaź J., ...przyjechał tylko minister, „Przegląd Techniczny” 1981, nr 1.
Kaczyński A., Oryszyn Z., Walny zjazd w Świdniku, „Solidarność” 1981, nr 10.
Miazga Z., Bliżej wspólnego celu. Śladem postulatów lubelskich załóg, „Sztandar Ludu” 1980, nr 188.
Powszechna debata w regionie. Z rozwagą i wolą skutecznego rozwiązania problemów, „Sztandar Ludu” 1980, nr 188.
(INF. WŁ.), Z obrad egzekutywy KW PZPR w Lublinie – ocena sytuacji społeczno-politycznej i gospodarczej województwa, „Sztandar Ludu” 1980, nr 197.
Kuźnicki J., Jest w partii wola odnowy, „Sztandar Ludu” 1980, nr 197.
(INF. WŁ.), Zebrania partyjne poświęcone newralgicznym problemom gospodarczym. Poprawa efektywności gospodarowania – warunkiem przywrócenia równowagi gospodarczej, „Sztandar Ludu” 1980, nr 173.
(INF. WŁ.), Z prac komisji do rozpatrzenia postulatów lubelskich zakładów pracy. Na porządku dnia: zaopatrzenie rynku, gospodarka komunalna, inwestycje, „Sztandar Ludu” 1980, nr 174.
Kwaśniewski T., W zakładach pracy regionu. Czas wytężonej pracy, ocen i wniosków, „Sztandar Ludu” 1980, nr 175.
(INF. WŁ.), Plenum KW PZPR w Lublinie. Z troską o sprawach najpilniejszych. Wystąpienie tow. M. Jagielskiego, „Sztandar Ludu” 1980, nr 200.
(INF. WŁ.), Region w dniach zjazdu. Utrzymać linię socjalistycznej odnowy, „Sztandar Ludu” 1981, nr 142.
Wystąpienie prezesa Rady Ministrów, „Sztandar Ludu” 1980, nr 178.
(INF. WŁ.), 19 sierpnia br. – dzień rytmicznej pracy w regionie, „Sztandar Ludu” 1980, nr 180.
Buczek M., W zakładach regionu. Dzień „nad kreską”, „Sztandar Ludu” 1980, nr 182.
Kuźnicki J. Rzetelna praca warunkiem realizacji postulatów ludności, „Sztandar Ludu” 1980, nr 184.
(INF. WŁ.), Prace i dyskusje w regionie, „Sztandar Ludu” 1980, nr 185.
(INF. WŁ.), Zakłady pracy w regionie przed obradami KSR-ów, „Sztandar Ludu” 1980, nr 163.
Tow. Mieczysław Jagielski przebywał w Lublinie, „Sztandar Ludu” 1980, nr 163.
Kalendarium. Lipiec 1980 – sierpień 1984, „Sztandar Ludu” 1984, nr 206.
Mańkowska A., Pierwszy rachunek działań, „Sztandar Ludu” 1980, nr 190.
Kolejne posiedzenia komisji do rozpatrzenia wniosków i postulatów lubelskich zakładów pracy, „Sztandar Ludu” 1980, nr 194.
Sobieska B., Redakcyjna sonda w lubelskiej FSC. Kiedy pogoda dla wszystkich, „Sztandar Ludu” 1981, nr 134.
Sobieska B., Michał Banucha – działacz samorządu robotniczego LZPS im. Mariana Buczka, „Sztandar Ludu” 1980, nr 172.
O tym mówi nie tylko kraj!, „Tygodnik Zamojski” 1980, nr 38.
Kamiński J. [oprac.], Polskie lato. Kalendarium wydarzeń, „Zeszyty Historyczne” 1982, nr 60.

ROCZNICE

Osina J., Świdnik – 20 lat później, „Czas” 2000, nr 22.
Orłowski T., Proszę wycieczki! Nadążyć za czasem, „Czas” 2000, nr 27.
(konr), Na śmigłach Świdnika, „Czas” 2000, nr 28.
(gon), Rocznica Lubelskiego Lipca, „Dzień” 1990, nr 68.
(app), Rocznica Lubelskiego Lipca, „Dzień” 1990, nr 69.
(bk), Lubelski Lipiec – po 10 latach, „Dzień” 1990, nr 70.
(gmc), Gala, „Dzień” 1990, nr 74.
(KAR), Apatia prowadzi donikąd. Jarosław Kaczyński w Politechnice Lubelskiej, „Dzień” 1991, nr 138.
Stankiewicz K., W rocznicę lubelskiego Lipca, „Kurier Lubelski” 1981, nr 134.
(stan), W rocznicę lubelskiego Lipca – przed FSC odsłonięto tablicę pamiątkową, „Kurier Lubelski” 1981, nr 136.
Szwabe A., W dwa lata po lubelskim Lipcu, „Kurier Lubelski” 1982, nr 94.
Sieczkowski G., Krzyż wdzięczności, „Ład” 1988, nr 34.
Smyk S., Główka Jerzy, Po roku..., „Miesiące. Przegląd Związkowy” 1981, nr 1.
Kruczek A., Lubelski Lipiec, „Nasz Dziennik” 2002, nr 166.
Malatyńska M., Skrawki dokumentalne, „Przekrój” 2000, nr 33.
Kaczyński A., Lubelski Lipiec 1980, „Solidarność” 1981, nr 15.
Klukowska K., Polskie lipce, sierpnie, grudnie..., „Solidarność” 1995, nr 27.
(INF. WŁ.), Rocznicowe obchody robotniczego protestu w Lublinie i Świdniku, „Sztandar Ludu” 1981, nr 137.
Szpringer A., Lipcowa refleksja, „Sztandar Ludu” 1982, nr 129.
Kalendarium. Lipiec 1980 – sierpień 1984, „Sztandar Ludu” 1984, nr 206.
(INF. WŁ.), Dwa lata po pamiętnym lipcu, „Sztandar Ludu” 1982, nr 132.
(tk), W pierwszą rocznicę protestu robotników lubelskich, „Sztandar Ludu” 1981, nr 135.

Artykuły powiązane

Jarecki W., O porozumienie muszą zadbać wszyscy, „Chłopska Droga” 1983, nr 1.
Jurczenko I., Sekretarz, „Chłopska Droga” 1983, nr 12.
Bocian A., Pogadać o potknięciach, „Kamena” 1981, nr 7.
Jurczak W., Od sierpnia do sierpnia, „Kurier Lubelski” 1982, nr 130.
(INTERPRESS), O trzy strajki za dużo, „Kurier Lubelski” 1981, nr 133.
Będkowski L., Czejarek R., Konarski L., Morawski J., Nowosadzki R., Socha R., Spychalski K., Szafrański E., Ludzie Sierpnia '80, „Przegląd Tygodniowy” 1990, nr 34.
Zawarto porozumienia w Szczecinie i Gdańsku, „Sztandar Ludu” 1980, nr 188.
Sobieska B., Gorąca linia: władza – związki zawodowe, „Sztandar Ludu” 1980, nr 188.
Projekt ustawy o związkach zawodowych, „Sztandar Ludu” 1980, nr 188.
Kalecka R., 10 miesięcy po podpisaniu porozumień, „Sztandar Ludu” 1981, nr 129.
Strajk w PLL „Lot” i w Bydgoszczy, „Sztandar Ludu” 1981, nr 136.
(PAP), Zakłócenia w rytmie pracy, „Sztandar Ludu” 1980, nr 177.
(INF. WŁ.), Region w dniach zjazdu. Utrzymać linię socjalistycznej odnowy, „Sztandar Ludu” 1981, nr 142.
Przemówienie radiowo-telewizyjne I sekretarza KC PZPR Edwarda Gierka, „Sztandar Ludu” 1980, nr 179.
(PAP), Plenum KW PZPR w Gdańsku i Szczecinie, „Sztandar Ludu” 1980, nr 180.
(INF. WŁ.), 19 sierpnia br. – dzień rytmicznej pracy w regionie, „Sztandar Ludu” 1980, nr 180.
(PAP), Sytuacja na Wybrzeżu, „Sztandar Ludu” 1980, nr 181.
(PAP), Sytuacja na Wybrzeżu. Trwają rozmowy ze strajkującymi załogami, „Sztandar Ludu” 1980, nr 182.
Robotnicza dyskusja na temat IV Plenum KC PZPR, „Sztandar Ludu” 1980, nr 184.
Zagraniczne echa IV Plenum KC PZPR, „Sztandar Ludu” 1980, nr 184.
Z rozmów pomiędzy komisjami rządowymi i przedstawicielami strajkujących, „Sztandar Ludu” 1980, nr 185.
Sytuacja na Wybrzeżu. W miastach objętych strajkami trwają rozmowy nad postulatami załóg, „Sztandar Ludu” 1980, nr 185.
Stanowisko komisji rządowej wobec postulatów strajkujących załóg, „Sztandar Ludu” 1980, nr 186.
Rozpatrywanie postulatów załóg. Sytuacja na wybrzeżu kraju, „Sztandar Ludu” 1980, nr 186.
Siepnie i polityka. Proces reform, „Sztandar Ludu” 1985, nr 200.
Wytężona praca zakładów przemysłowych, „Sztandar Ludu” 1980, nr 190.
Strzelecki K., Pięć lat i cała przyszłość. W rocznicę porozumień sierpniowych, „Sztandar Ludu” 1985, nr 203.
(cza), Wśród kolejarzy, „Sztandar Ludu” 1986, nr 159.
Szymczak H., Związkowcy o swoich organizacjach, „Sztandar Ludu” 1986, nr 159.
Wybory czasu odnowy. Po XXI Plenum KC PZPR, „Sztandar Ludu” 1985, nr 184.
IV Plenum KC PZPR, „Tygodnik Zamojski” 1980, nr 35.
(k), Konferencja Samorządu Robotniczego, „Tygodnik Zamojski” 1980, nr 35.
Kochański J., Program z narodowych atutów, „Tygodnik Zamojski” 1981, nr 27.
Szwabe A., Przeciw ciemnogrodom, „Tygodnik Zamojski” 1981, nr 27.
Polskie zakręty (fotoreportaż), „Tygodnik Zamojski” 1981, nr 27.
„Tygodnik Zamojski” 1980, nr 41.
O tym mówi nie tylko kraj!, „Tygodnik Zamojski” 1980, nr 38.
Rachwald J., Rozmowa, „Tygodnik Zamojski” 1980, nr 38.
Janowicz W., Powiało optymizmem, ale..., „Tygodnik Zamojski” 1981, nr 24.
Wojewódzkie forum partyjne, „Tygodnik Zamojski” 1981, nr 24.
Rachwald J., Procent odnowy, „Tygodnik Zamojski” 1981, nr 31.
Wlazłowska I., Być bohaterem, „Tygodnik Zamojski” 1982, nr 20.

Nagrania radiowe

Apel do mieszkańców Lublina, red. T. Tłuczkiewicz, 4’17, VII 1980, Radio Lublin.
I sekretarz KW PZPR Władysław Kruk apeluje do mieszkańców Lublina o uspokojenie nastrojów w mieście.
Z Krajowej narady Kierowniczego Aktywu SZSP-Chełm, 17 VII 1980, red. J. Nowacki, 16’30, Radio Lublin.
Przemówienie Edwarda Gierka do studentów.
X rocznica strajków lubelskich, red. J. Winiarski, 1990, Radio Lublin.
Udział: J. Dąbrowski, E. Jabłońska-Deptuła.
Lipiec '80, red. M. Kamiński, 41’03, 2000, Radio Lublin.
Reportaż: po 20 latach byli pracownicy WSK Świdnik, FSC i PKP wyjawiają znane i nieznane fakty z tamtego okresu. W audycji wykorzystano utwór J. Pietrzaka Żeby Polska.
Wieści – Józef Wójcik  z Fajsławic, red. B. Nowicka, '17, 2000, Radio Lublin.
Wspomnienia działacza i członka założyciela NSZZ „Solidarność”. W 20. rocznicę powstania związku.
www.wagon, red. M. Sawicka, 13', 17.07.2005, Radio Lublin.
Reportaż: w 25. rocznicę lipcowych strajków w Lublinie Akademia Obywatelska działająca przy TNN zamieniła dworzec kolejowy w dworzec historii i wybrała się w podróż po Polsce śladami „Solidarności”.
Kazik, red. M. Kamiński, 34'33, 5.07.2005, Radio Lublin.
Reportaż o Kazimierzu Iwaszce, działaczu opozycyjnym, kierowniku Chatki Żaka w latach 80.
Udział: K. Iwaszko, T. Pietrasiewicz, W. Dąbrowski, J. Kmieć, A. Sikorski.

 

Opracowanie: Magdalena Zabłocka, Barbara Zarosińska
Redakcja: Izabela Frankowska, Tadeusz Przystojecki

 

 

Powiązane wydarzenia

Wideo

Historie mówione

Inne materiały

Słowa kluczowe