Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Instytut Bibliopoliczny (1811-1813) w Lublinie.

Pierwszą publiczną biblioteką w Lublinie był Instytut Bibliopoliczny.

 

Mieczysława Wełna-Adrianek:Instytut założony został 17 maja 1811 roku z inicjatywy profesorów Lubelskiej Szkoły Departamentowej. Zorganizowanie w Lublinie biblioteki publicznej wymagało od ówczesnych działaczy społecznych miasta wielu trudów. Zwrócono się nawet o wsparcie tej idei do istniejącej już wówczas w Lublinie loży wolnomularskiej „Wolność Odzyskana”. Dzięki temu wśród 43 członków powołanego do życia „Towarzystwa Instytutu Bibliopolicznego” znalazło się 23 członków loży. Stąd zapewne uważano, że Instytut jest dziełem masonów.

Instytut umieszczono przy ul. Królewskiej  pod numerem 17 w pałacu Adama Umienieckiego, jednego z członków Towarzystwa.

Tu też Towarzystwo zorganizowało bibliotekę. Prawdopodobnie była to wypożyczalnia książek, wzorowana na zakładanych wtedy przez księgarzy i cieszących się znacznym powodzeniem czytelniach. Funkcję dyrektora Instytutu Bibliopolicznego powierzono Klemensowi Urmowskiemu. [1]

Biblioteka czynna była tylko przez dwa lata, do roku 1813, a kres jej istnieniu położyła wojna.

Spis treści

[RozwińZwiń]

Dalsze losy księgozbioru

W trosce o bezpieczeństwo księgozbioru w chwili, gdy wojska rosyjskie miały wkroczyć do Lublina, postanowiono umieścić go w innym miejscu. Tak więc w styczniu 1813 roku książki przeniesiono do biblioteki szkolnej działającej przy w Szkole Departamentowej Lubelskiej  (później Wojewódzkiej).

 


Mieczysława Wełna-Adrianek:Książki należące do Instytutu Bibliopolicznego nie były oznaczone żadnymi  znakami własnościowymi. Natomiast po włączeniu księgozbioru do biblioteki szkolnej już w Szkole Wojewódzkiej książki otrzymały, pieczątkę: „Z Biblioteki Szkoły Wojewódzkiej Lubelskiej”. Po wielu latach księgozbiór ten z pewnym uszczerbkiem znalazł się w zasobach Biblioteki im. Hieronima Łopacińskiego w Lublinie. [2]

 

 

 Opracował Tomasz Pietrasiewicz
Redakcja Alicja Magiera, Agnieszka Wiśniewska

Przypisy

[1] Wełna-Adrianek M., Instytut Bibliopoliczny – pierwsza biblioteka publiczna Lublina (1911 – 1913), „Roczniki Biblioteczne” R. 12, z. 1-4, Wrocław 1968,  s. 210-211.

[2]  Adrianek M., Tradycje bibliofilskie lubelskiej inteligencji na początku XIX , „Biuletyn Biblioteki UMCS”,  R. 28, Lublin 1980, s. 50.

Literatura

Adrianek M., Tradycje bibliofilskie lubelskiej inteligencji na początku XIX , „Biuletyn Biblioteki” UMCS,  R. 28, Lublin 1980, s. 50.

Wełna-Adrianek M., Instytut Bibliopoliczny – pierwsza biblioteka publiczna Lublina (1911 – 1913), „Roczniki Biblioteczne” R. 12, z. 1-4, Wrocław 1968,  s. 210-211.