Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Gustaw Doliński (1846–1906)

Lubelski lekarz higienista i internista, działacz społeczny

 

Spis treści

[RozwińZwiń]

Pochodzenie

Pochodził z rodziny ziemiańskiej, urodził się w 1846 roku we wsi Polichna Górna koło Kraśnika.

Edukacja

Naukę rozpoczął w swoim domu rodzinnym, w latach 1857–1865 uczęszczał do gimnazjum w Lublinie. Następnie rozpoczął studia na Wydziale Fizyczno-Matematycznym Szkoły Głównej w Warszawie, niedługo potem przeniósł się na Wydział Medyczny. W 1871 roku uzyskał dyplom lekarza na Uniwersytecie Warszawskim; aby pogłębić i rozwinąć swoją wiedzę fachową, przebywał przez pewien czas za granicą (w Wiedniu, Paryżu, Lipsku i Berlinie).

Działalność lekarska

W 1873 roku wrócił do Warszawy i zajął się prowadzeniem oddziału chorób cholerycznych. Jesienią tego roku przybył do Lublina, gdzie przez ponad 25 lat zajmował się wolną praktyką lekarską, ciesząc się dobrą opinią, szczególnie jako pediatra i położnik. Leczył też bezpłatnie chore dzieci w ambulatorium przy szpitalu św. Wincentego. Równocześnie w sezonach letnich pracował (najczęściej na stanowisku ordynatora) w zakładzie uzdrowiskowym w Nałęczowie, którego był dyrektorem w 1883 roku.

Działalność społeczna

Dzięki swojej szerokiej i aktywnej działalności społecznej dał się poznać jako jeden z najbardziej znanych realizatorów haseł pracy organicznej na prowincji. Należał do grona założycieli i czynnych członków Towarzystwa Lekarskiego, w którym pełnił funkcję sekretarza w latach 1876–1878, 1881–1882 i bibliotekarza (1874–1877), a w 1898 roku otrzymał godność członka honorowego.

Poza stałym uczestnictwem w poczynaniach naukowych Towarzystwa (referaty, pokazy itd.), występował wielokrotnie z ważnymi inicjatywami z zakresu medycyny społecznej, takimi jak: organizacja służby zdrowia w gminach wiejskich (sam opracował i ogłosił w ciągu dziesięciu lat kilka projektów), podniesienie stanu higienicznego miast, budowa wodociągów w Lublinie, upowszechnienie w społeczeństwie kultury fizycznej (m.in. napisał i wydał Łatwy przewodnik do ćwiczeń gimnastycznych, a w 1891 roku przyczynił się do uruchomienia w Lublinie szkoły pływania). Zasługą Dolińskiego było również utworzenie Kasy Pomocy Naukowej dla Dziewcząt im. Królowej Jadwigi1.

Doliński ożenił się 20 stycznia 1875 roku z Różą Rohlandówną (jednym ze świadków jego ślubu, zawartego w kościele w Bychawce, był szkolny kolega Bolesław Prus); miał z nią syna Wojciecha2.

W 1898 roku Gustaw Doliński opuścił Lublin, aby następnie, po pobycie w Warszawie i później na Podolu, ponownie się tu zjawić w 1905 roku. Zmarł 7 maja 1906 roku w Lublinie i został pochowany na cmentarzu przy ulicy Lipowej. Na płycie nagrobnej umieszczono napis: Pracował dobrze czyniąc. Jego imię nosi obecnie jedna z ulic w północnym rejonie miasta3.
 

Opracował Arkadiusz Król
Redakcja: Monika Śliwińska

 

Przypisy

1 Julian Ochorowicz, Przedmowa, [w:] Gustaw Doliński, Jak u nas chowano dzieci?, 1899.
2 Roman Rosiak, Gustaw Doliński, „Kurier Lubelski” 1968, nr 19.
3 „Gazeta Lekarska” 1906, s. 538–539.

 

 

Literatura

Julian Ochorowicz, Przedmowa, [w:] Gustaw Doliński, Jak u nas chowano dzieci?, 1899.
Roman Rosiak, Gustaw Doliński, „Kurier Lubelski” 1968, nr 19.
„Gazeta Lekarska” 1906.