Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Ośrodek „Brama Grodzka - Teatr NN” jest samorządową instytucją kultury działającą w Lublinie na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i edukacji. Jej działania nawiązują do symbolicznego i historycznego znaczenia siedziby Ośrodka - Bramy Grodzkiej, dawniej będącej przejściem pomiędzy miastem chrześcijańskim i żydowskim, jak również do położenia Lublina w miejscu spotkania kultur, tradycji i religii.

Częścią Ośrodka są Dom Słów oraz Lubelska Trasa Podziemna.

Drukarnia Jana Wieczorkowicza w Lublinie (1649–1656)

Jan Wieczorkowicz przejął drukarnię Pawła Konrada odkupując ją od wdowy po nim Anny. Dzięki swoim umiejętnościom przyczynił się do znaczącej poprawy jakości druków, pomimo że użytkował te same czcionki co małżeństwo Konradów. Za czasów jego zarządu z drukarni wyszły m. in. Relacja Expedyciey Zbaraskiey… oraz dzieła o. Pawła Ruszla związane z historią relikwii drzewa Krzyża Świętego.

"Jastrzębiec gniazda szlacheckiego..." - fragment karty tytułowej z zapisem miejsca druku
"Jastrzębiec gniazda szlacheckiego..." - fragment karty tytułowej z zapisem miejsca druku (Autor: Myszkowski, Aleksander)

Spis treści

[RozwińZwiń]

Jan Wieczorkowicz (?–1656)Bezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Lubelski księgarz i drukarz. Miejsce i data jego urodzenia nie są znane. W 1648 roku przyjął prawo miejskie Lublina. W rok później nabył drukarnię od Anny Konradowej. Drukarnię prowadził aż do śmierci w roku 1656. O zawodowych umiejętnościach Jana Wieczorkowicza świadczy tytuł Typografa Jego Królewskiej Mości, który począwszy od 1653 roku, znajduje się na drukach wychodzących z jego oficynie1.

Działalność oficyny Jana WieczorkowiczaBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Z tłoczni Jana Wieczorkowicza wyszło 26 druków (w tym 19 z nich w języku polskim) o różnorodnej tematyce. Obok mów pogrzebowych drukarnia tłoczyła dzieła o charakterze religijnym, jak również relacje z pola walki o sukcesach wojsk polskich. Jednym z takich druków z roku 1650 jest Relacja Expedyciey Zbaraskiey....

W Oficynie Wieczorkowicza zostały także wydrukowane dzieła ojca Pawła Ruszla związane z historią relikwii drzewa Krzyża Świętego: Fawor niebieski (1649), Skarb nigdy nie przebrany ks. 1, 2 (1655), Skarb nigdy nie przebrany ks. 3 (1656).

Ocena poziomu druków z oficyny WieczorkowiczaBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Druki pochodzące z Oficyny Jana Wieczorkowicza były wydawane staranniej niż wydawnictwa Pawła Konrada czy Anny Konradowej, pomimo że drukarz nie wzbogacił zasobu typograficznego drukarni. Według znawców Wieczorkowicz używał wyposażenia typograficznego drukarni w sposób bardziej fachowy, chociaż pracował na bardzo starych i zużytych czcionkach drukarskich i innych znakach graficznych2.

Maria Juda opisała druki pochodzące z Oficyny Wieczorkowicza pod kątem poziomu typograficznego:

W odróżnieniu od poprzednich właścicieli oficyny poziom typograficzny druków Wieczorkowicza jest znacznie wyższy. Skład jest staranniejszy, bardziej umiejętnie dobrane są elementy zdobnicze, a dzięki stosowaniu pisma o różnym kroju i różnej wielkości oraz winietek o motywie roślinnym zauważalna jest także większa dbałość o kompozycję karty tytułowej. Końcowy efekt pracy drukarza obniża bardzo widoczne zużycie czcionek, w konsekwencji tekst jest mało czytelny. W zasobie typograficznym w dalszym ciągu znajdowało się kilkanaście konturowych drzeworytów herbowych (...). Tłocznia posiadała również komplet inicjałów gotyckich i renesansowych oraz kilka winietek o motywie roślinnym i plecionkowym, a także małe koronkowe ozdobniki zamieszczane na początku i na końcu tekstu3.

LiteraturaBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

Słownik pracowników książki polskiej, [red.] Treichel I., Warszawa 1972.
Juda M., Wieczorkowicz J., [w:] Drukarze Dawnej Polski od XV–XVIII, [red.] Pirożyński J., t. 1, cz. 2, Kraków 2000.
Witkowska-Kunach J., Stan badań nad produkcją wydawniczą drukarni Pawła Konrada i jego następców w latach 1630–1667, [w:] Lublin a książka, [red.] Józefowicz-Wisińska E., Krawczyk A., Lublin 2004.

PrzypisyBezpośredni odnośnik do tego akapituWróć do spisu treściWróć do spisu treści

  1. Wróć do odniesienia Słownik pracowników książki polskiej, [red.] I. Treichel, Warszawa 1972, s. 949.
  2. Wróć do odniesienia J. Witkowska-Kunach, Stan badań nad produkcją wydawniczą drukarni Pawła Konrada i jego następców w latach 1630–1667, [w:] Lublin a książka, [red.] E. Józefowicz-Wisińska, A. Krawczyk, Lublin 2004, s.179.
  3. Wróć do odniesienia M. Juda, J. Wieczorkowicz, [w:] Drukarze Dawnej Polski od XV–XVIII, [red.] J. Pirożyński, t. 1, cz. 2, Kraków 2000, s. 650–651.