17.07.2005

17.07.2005 - 14.08.2005

Akcja wagon.lublin.pl


1 wagon. 12 osób. 17 miast. 30 dni. Cel: przejechać, zobaczyć, opisać... Polskę w 25 lat po powstaniu "Solidarności".


W lipcu 2005 r. minie 25 rocznica strajków, jakie miały miejsce w dniach 8 - 25 lipca 1980 roku w Lublinie i na Lubelszczyźnie (tzw. „Lubelski Lipiec '80”). Była to istotna część wielkiej fali strajków, które rozpoczęły się 1 lipca w WSK PZL - Mielec i przeszły w ciągu lipca przez całą Polskę kończąc się w sierpniu 1980 r. powstaniem w Gdańsku „Solidarności”. W Lublinie symbolem lipcowych wydarzeń stał się strajk lubelskich kolejarzy. 17 lipca 2005 roku w rocznicę strajku na lubelskiej kolei, w rocznicę „lubelskiego lipca '80” dla upamiętnienia „polskiego lata '80” wyjedzie z Lublina w ramach projektu artystyczno - edukacyjnego „wagon.lublin.pl”. Będzie w nim jechać grupa kilkunastu młodych osób (artyści, dziennikarze, animatorzy) związanych z Akademią Obywatelską działającą przy Ośrodku „Brama Grodzka - Teatr NN”. Jadąc przez całą Polskę, przez małe i duże miejscowości - śladami polskiego lata '80, śladami polskiej pamięci - wagon dojedzie 14 sierpnia do Gdańska, dokładnie w rocznicę rozpoczęcia strajków w stoczni.

Jednym z celów tej podróży będzie próba konfrontacji ideałów i marzeń rewolucji społecznej, jaka miała miejsce 25 lat temu z rzeczywistością 2005 roku. Chcemy spytać ludzi, których spotkamy, o ich marzenia dzisiaj i przesłanie, jakie chcą przekazać przyszłym pokoleniom.

W czasie podróży będzie robiona dokumentacja (zdjęcia, video, nagrania audio). Będzie też pisany „na gorąco” przez jej uczestników „Dziennik Pokładowy”. Będzie to obraz Polski widzianej oczami młodych ludzi „Polski portret własny Anno Domini 2005”- wielowątkowa i wielowymiarowa „fotografia” Polski , która zostanie utrwalona w książce: „wagon.lublin.pl - Dziennik Pokładowy".

„Solidarność” jest wciąż nieopowiedzianą historią, na którą składają się tysiące pojedynczych, często dramatycznych zdarzeń. Zacznijmy je opowiadać i zapisywać - niech powstanie Wielka Opowieść o „Solidarności”. Dlatego też zebraną w czasie podróży dokumentację, chcemy zawieźć do Gdańska, do kolebki „Solidarności”.

W przestrzeniach dworców, podczas postojów wagonu będą aranżowane działania artystyczne nawiązujące do Pamięci o wydarzeniach sprzed 25 lat, do Pamięci o polskiej historii najnowszej. Będziemy zamieniać przestrzenie w swoiste Terytoria Pamięci. Symbolicznym centrum tych działań będzie zdarzenie sprzed 25 lat związane z lubelskim pismem „Miesiące”. Ukazał się wtedy pierwszy numer poświęcony lubelskim strajkom w lipcu 1980 r. Tylko ten numer „Miesięcy” trafił do czytelnika. Po wprowadzeniu stanu wojennego w grudniu 1981 roku cały nakład następnego skonfiskowała i zniszczyła Służba Bezpieczeństwa. W 2005 r. odnaleziono jedyny ocalony z tego nakładu egzemplarz z kilkunastoma brakującymi stronami. Historia tego pojedynczego egzemplarza „Miesięcy” jest historią ocalonej Pamięci, historią cudu potwierdzającego zdanie Bułhakowa: Rękopisy nie płoną.

To zdarzenie stało się inspiracją do działań artystycznych i animatorskich w projekcie „wagon.lublin.pl”. W sposób symboliczny pokazuje, że wolne słowo jest silniejsze od zła.

Mottem dla działań będzie wiersz Ryszarda Krynickiego Choćbyście unicestwili:

Choćbyście unicestwili
wszystkie nasze świadectwa,
to nawet ciemne słoje drzew,
to nawet nasze nieme kości powiedzą

w jakich żyliśmy czasach

Tomasz Pietrasiewicz