04.06.2009

04.06.2009

Urny Wyborcze – Duch Wolności (2009)

W ramach ochodów 20 rocznicy wolnych wyborów w Polsce (4 czerwca 1989 r.) w Lublinie odbyło się wydarzenie artystyczno-edukacyjne pt.: „Urny wyborcze - duch wolności”.

W rocznicę pierwszych wolnych wyborów, 4 czerwca, Ośrodek "Brama Grodzka - Teatr NN" zorganizował na placu Litewskim działanie „Urny wyborcze – duch wolności”. To symboliczne działanie w przestrzeni miasta ma przypomnieć, że przemiany po wyborach są dziełem tych wszystkich, którzy 4 czerwca 1989 roku poszli głosować. Oto fragment opisu tego działania:

W roku 2009 obchodzimy 20-lecie niezwykle ważnych wydarzeń dla całej Europy. Na początku 1989 roku. doszło w Polsce do obrad „okrągłego stołu”, w czasie których rozmawiała władza i opozycja. Otworzyło to drogę do wyborów 4 czerwca 1989 roku. Dzięki temu, że ludzie poszli wtedy głosować, nastąpił bezkrwawy koniec komunizmu w Polsce. Był to wielki tryumf „Solidarności".

To wtedy też duch wolności ruszył z Polski i przeszedł przez inne europejskie kraje będące pod rządami komunistów. Był to początek gwałtownych przemian, jakie zaczęły zachodzić w tych krajach. Kulminacja tych zdarzeń nastąpiła jesienią 1989 roku – nazwano je Jesienią Ludów. Przypomnijmy dramatyczne wypadki w Pradze i Bukareszcie. Wtedy też zburzono Mur Berliński. Ze względu na spektakularność tego wydarzenia zaczęto zapominać, że drogę do tego wszystkiego, co wydarzyło się w Europie jesienią 1989 roku otworzył skromny z wyglądu obiekt, jakim jest zwykła wyborcza urna. Tak więc to właśnie ten przedmiot jest prawdziwym symbolem zmian, jakie zaszły w Europie po roku 1989. 

 

Opis instalacji artystycznej
W dniu 4 czerwca 2009 roku, czyli 20 lat po tamtych pamiętnych wyborach, została ustawiona na placu Litewskim w Lublinie instalacja artystyczna, zbudowana z pudeł – urn wyborczych. Było ich 170, a więc tyle, ile było wtedy w Lublinie komisji wyborczych. To symboliczne działanie w przestrzeni miasta miało przypomnieć, że to co się stało 4 czerwca 1989 roku jest dziełem nas wszystkich, którzy poszli głosować. 

 

Urny wyborcze – przesyłka
Częścią instalacji zbudowanej na placu Litewskim z urn wyborczych było siedem gotowych do wysłania przesyłek pocztowych, zawierających po jednej takiej urnie. Cztery z nich były zaadresowane do miast, w których jesienią 1989 roku rozegrały się dramatyczne wydarzenia związane z upadkiem komunizmu (Praga, Berlin, Budapeszt i Bukareszt). Jedna przesyłka została wysłana do Brukseli na adres Komisji Europejskiej. Jeszcze inna była zaadresowana do Chin, w związku z krwawymi wydarzeniami jakie miały miejsce 4 czerwca 1989 roku w Pekinie na placu Tian'anmen. Również jedna przesyłka wysłana została do Mińska na Białorusi, tam gdzie wciąż mieszkańcy tego kraju nie mają możliwości brania udziału w wolnych wyborach.
Przesyłki te były opatrzone napisem: „Uwaga delikatne – Duch Wolności”.

 

Polska 2029 - Marzenia
W tym szczególnym dniu zaprosiliśmy też mieszkańców Lublina do napisania tekstu o tym jak mogłaby wyglądać "moja wymarzona Polska" za dwadzieścia lat. Kartki ze spisanymi marzeniami zostały wrzucone do specjalnie przygotowanej urny.

Przeczytaj teksty "Polska 2029 - Marzenia":
http://www.biblioteka.teatrnn.pl/dlibra/dlibra/aresults?action=SearchAction&QI=74834C7FABDE3B93A24A44F84591F7A6-88

 

 

Tomasz Pietrasiewicz
Fragment książki: T. Pietrasiewicz,
Ośrodek „Brama Grodzka – Teatr NN” 1990-2010.

Artystycznie i animatorskie działania w przestrzeni miasta związane z Pamięcią, Lublin 2010, s. 177-183
.

 

 

 

 

Dokumentacja wydarzenia w zasobie Archiwum Ośrodka "Brama Grodzka - Teatr NN"


Dokumentacja fotograficzna wydarzenia:
P. Sztajdel, 169 fot., J. Zętar, 86 fot., M. Sudziński, 40 fot., DVD_2009_01