#TestamentUA

   22 stycznia 2014 roku w Kijowie na Majdanie został zastrzelony dwudziestoletni Sergiej Nigojan, jeden z uczestników pokojowych protestów. Wszystko to stało się podczas, gdy Ukraina obchodzi dwusetną rocznicę urodzin swojego wieszcza narodowego Tarasa Szewczenki (1814–1861).

Żeby uczcić tę rocznicę w ramach projektu kulturalnego Nasz Szewczenko (nashshevchenko.in.ua) wielu Ukraińców – wśród nich Sergiej Nigojan – przeczytało swój ulubiony wiersz poety. Wszyscy czytający zostali nagrani.

Chcąc upamiętnić śmierć Sergieja oraz w geście solidarności z Ukrainą, proponujemy na zasadzie symbolicznej sztafety czytanie przez wszystkich chętnych wiersza Tarasa Szewczenki Testament. Jego przesłaniem jest wezwanie Ukraińców do walki o odzyskanie niepodległości.

 

sergiej nigojan

Serhij Nihojan (ukr. Сергій Нігоян; ur. 2 marca 1993 we wsi Bereznuwatiwka w obwodzie dniepropetrowskim, zm. 22 stycznia 2014 w Kijowie) – obywatel Ukrainy pochodzenia ormiańskiego. Aktywista kijowskiego Euromajdanu. Został zastrzelony 22 stycznia 2014 roku nieopodal stadionu Dynamo na ul. Hruszewskoho w Kijowie podczas starć z oddziałami Berkutu.

  
Chcesz wziąć udział w akcji?

1. Nagraj wiersz Testament Tarasa Szewczenki i udostępnij w internecie z tagiem #TestamentUA na Facebooku, Twiterze, YouTube lub Vimeo.

2. Prześlij nam nagranie na maila teatrnn@tnn.lublin.pl ze zgodą na udostępnienie na naszym kanale na YouTube.

Playlista z akcji z wierszem czytanym po polsku, ukraińsku, niemiecku, hiszpańsku.

Z okazji jubileuszu 200-lecia urodzin Tarasa Szewczenki dyplomaci Ambasady RP w Kijowie recytują najbardziej znany utwór poety „Заповіт” – „Dumka” w tłumaczeniu Pawła Próchniaka.

 

 


Taras Szewczenko

Testament

Kiedy umrę to na wzgórzu
Wznieście mi mogiłę,
Pośród stepu szerokiego
Ukrainy miłej.

Aby łany rozłożyste
I brzeg Dniepru stromy
Można było widzieć, słyszeć
Jego grzmiące gromy.

Gdzie uniesie z Ukrainy
Do sinego morza
Wrażą krew... dopiero wtedy
I łany, i wzgórza.

Wszystko rzucę i ulecę
Do samego Boga,
Aby modlić się... aż dotąd
Ja nie uznam Boga.

Pochowajcie mnie i wstańcie,
I kajdany rwijcie,
I posoką, wrażą juchą,
Wolność swą obmyjcie.

                                                                                    Mnie zaś w wielkiej już rodzinie,
                                                                                    W kraju wolnym, nowym,
                                                                                    Pamiętajcie wspomnieć czasem
                                                                                    Dobrym, cichym słowem.

                                                                                    (Perejasław, 25 grudnia 1845)
                                                                                    Przekład Leon Pasternak

 

Jurij Matuszczak

Jurij Matuszczak urodził się w Doniecku 15 lutego 1987 roku. Od dzieciństwa interesował się ukraińską historią, w 2004 roku zaczął naukę na wydziale historycznym na Narodowym Uniwersytecie w Doniecku. W październiku 2006 roku, na trzecim roku studiów, Jurij razem z przyjaciółmi założył organizację pozarządową „Поштовх” / „Posztowch”, która w ciągu roku stała się jedną z najaktywniejszych organizacji w regionie Donieckim. Po ukończeniu studiów, w latach 2011-2012 był wolontariuszem „Bramy Grodzkiej – Teatru NN” w Lublinie, gdzie pracował nad projektem o odzyskaniu pamięci o wydarzeniach na Wołyniu z 1943 roku. Kiedy wrócił na Ukrainę, aktywnie uczestniczył w Rewolucji na Majdanie, był współorganizatorem Majdanu w Doniecku, stworzył samoobronę Doniecka dla bezpieczeństwa uczestników protestów, a kiedy zaczęła się wojna, poszedł jako ochotnik do batalionu „Dnipro-1”. Pod koniec sierpnia 2014 roku podczas wyjścia z tak zwanego „zielonego korytarza”, kolumna, w której znajdował się Jurij, została rozstrzelana przez wojsko rosyjskie. Dekretem Prezydenta Ukrainy pośmiertnie uhonorowany orderem „Za męstwo” III stopnia.


Wspomnienie Aleksandry Zińczuk o Jurijm Matuszczaku >>> zobacz

Wiersze Aleksandry Zińczuk dedykowane Jurijowi >>> zobacz

 

KSIĄŻKA OLEKSANDRY IWANIUK „AMOR(T)E”

Na początku 2013 roku Włoszka Franceska pojechała do Doniecka na Ukrainę uczyć się języka rosyjskiego, gdzie przypadkowo spotkała nauczyciela historii i aktywistę społecznego Jurę. Jurij marzył o tym, by zrobić z Doniecka prawdziwe ukraińskie miasto, dlatego był gotów oddać nie tylko sukces, pieniądze, szczęście osobiste, ale i życie. Jednak czy łatwo jest być razem z donieckim patriotą w obcym kraju, gdzie zaczyna się kolejna rewolucja, a następnie wojna? Nie mogąc rozstać się z Jurą, Franceska znalazła się w centrum walki za miasto podczas Majdanu i początku okupacji rosyjskiej. Kiedy Jurij trafił do „czarnych list”, byli oni zmuszeni opuścić Donieck, jednak Jura nie poddał się. Póki Franceska szukała pracy, Jurij szukał batalionu ochotniczego. Jest to poruszająca historia na podstawie prawdziwych wydarzeń. To opowieść o styczności dwóch światów, w których panują nie kończące się namiętności, walka, rozpacz i nadzieja.